Δημοφιλή Άρθρα

Δημοφιλή Άρθρα

Υπηρεσίες

Δείτε επίσης

Οι Ασθενείς με Αυτοάνοσο Νόσημα Έχουν Ελλείψεις που Πυροδοτούν τη Νόσο τους
Συστηματικός Ερυθηματώδης Λύκος & Χρόνια Φλεγμονή
Η Πορεία ενός Ασθενή με Αυτοάνοσο & η Συμβίωση του με τη Νόσο
Οι Ασθενείς με Αυτοάνοσο Νόσημα Έχουν Ελλείψεις που Πυροδοτούν τη Νόσο τους

Πώς ο Τρόπος Ζωής μας Επηρεάζει την Ανάπτυξη Αυτοάνοσου Νοσήματος


Παρότι η κληρονομικότητα και το στρες συμβάλλουν στην εκδήλωση ενός αυτοάνοσου, αυτό δεν συμβαίνει στο βαθμό που πιστεύαμε παλαιότερα. Νεότερα δεδομένα υποδεικνύουν ότι ο τρόπος ζωής, οι ελλείψεις του οργανισμού και η διατροφή είναι τελικά οι κύριοι παράγοντες ανάπτυξης αυτής της ομάδας ασθενειών.

Πώς ο Τρόπος Ζωής μας Επηρεάζει την Ανάπτυξη Αυτοάνοσου Νοσήματος

Τι είναι τα αυτοάνοσα νοσήματα, που οφείλονται και πώς μπορείτε να βελτιώσετε την υγεία σας αν πάσχετε από αυτοάνοσο.
 
Πολλοί ασθενείς με αυτοάνοσο συνδέουν τη νόσο τους αποκλειστικά με την κληρονομικότητα και το στρες. Λόγω της φύσης των δύο αυτών παραγόντων, θεωρούν ότι δεν μπορούν να κάνουν κάτι ώστε να επηρεάσουν την πορεία της υγεία τους.
 
Παρότι η κληρονομικότητα και το στρες συμβάλλουν στην εκδήλωση ενός αυτοάνοσου, αυτό δεν συμβαίνει στο βαθμό που πιστεύαμε παλαιότερα.
 
Νεότερα δεδομένα υποδεικνύουν ότι ο τρόπος ζωής, οι ελλείψεις του οργανισμού και η διατροφή είναι τελικά οι κύριοι παράγοντες ανάπτυξης αυτής της ομάδας ασθενειών.

 
 
Τι Είναι Ένα Αυτοάνοσο Νόσημα;
 
Ένα αυτοάνοσο νόσημα είναι μια παθολογική κατάσταση κατά την οποία το ανοσοποιητικό σύστημα επιτίθεται στο σώμα μας.
 
Το ανοσοποιητικό σύστημα μας προστατεύει από βακτήρια και ιούς. Όταν αντιλαμβάνεται την παρουσία ξένων στοιχείων, ενεργοποιεί λευκά αιμοσφαίρια και απελευθερώνει αντισώματα που τους επιτίθονται.
 
Φυσιολογικά, το ανοσοποιητικό μας σύστημα διακρίνει τη διαφορά μεταξύ ξένων κυττάρων και των κυττάρων του οργανισμού μας.
 
Σε μια αυτοάνοση ασθένεια, το ανοσοποιητικό σύστημα θεωρεί μέρη του σώματός μας, όπως τις αρθρώσεις, έναν αδένα ή το δέρμα, ως ξένα. Απελευθερώνει αυτοαντισώματα και στέλνει λευκά αιμοσφαίρια που επιτίθενται στα υγιή κύτταρα.
 
Η συνεχής επίθεση του ανοσοποιητικού οδηγεί σε χρόνια φλεγμονή στα όργανα και στους ιστούς που δέχονται την επίθεση και σταδιακά καταλήγει στη διαταραχή της λειτουργίας και στην καταστροφή τους.
 
Ορισμένα αυτοάνοσα νοσήματα στοχεύουν μόνο ένα όργανο. Ο διαβήτης τύπου 1 βλάπτει το πάγκρεας. Άλλες ασθένειες, όπως ο συστηματικός ερυθηματώδης λύκος (ΣΕΛ) και η ρευματοειδής αρθρίτιδα, μπορεί να επηρεάσουν ολόκληρο το σώμα.

 
 
Γιατί το Ανοσοποιητικό Σύστημα Επιτίθεται στον Οργανισμό;
 
Η κληρονομικότητα ευθύνεται κατά 30% στην εκδήλωση αυτών των ασθενειών[1].
 
Το υπόλοιπο 70% οφείλεται σε Παράγοντες που συνδέονται με τον τρόπο ζωής, τη διατροφή και ελλείψεις του οργανισμού[2]
 
Οι γυναίκες εμφανίζουν αυτοάνοσα νοσήματα σε ποσοστό περίπου 3 προς 1 σε σύγκριση με τους άνδρες[3]. Η νόσος ξεκινά συχνά κατά την αναπαραγωγική ηλικία (ηλικίες 15 έως 44 ετών).
 
Παράγοντες όπως το στρες και απότομες αλλαγές στη λειτουργία του οργανισμού και στη ζωή, ακόμη και θετικές, όπως μπορεί να είναι η εγκυμοσύνη, μια προαγωγή στην εργασία, η αλλαγή κατοικίας, αλλά και αρνητικές όπως μια απόλυση, ο χωρισμός, η απώλεια ενός αγαπημένου προσώπου ή μια λοίμωξη, μπορούν να λειτουργήσουν ως μηχανισμοί πυροδότησης ενός αυτοάνοσου νοσήματος[4].
 
Ένας κεντρικός παράγοντας κινδύνου για την ανάπτυξη μιας αυτοάνοσης ασθένειας, είναι η «δυτική διατροφή». Η κατανάλωση τροφών υψηλής περιεκτικότητας σε ζάχαρη και υψηλής επεξεργασίας, συνδέεται με την εκδήλωση αυτοάνοσων νοσημάτων και χρόνιας φλεγμονής[1][5][6].
 
Ο υψηλός βαθμός επεξεργασίας και η βιομηχανική παραγωγή των τροφίμων, οδηγούν σε ορμονικές αλλαγές όπως η αντίσταση στην ινσουλίνη και στη συσσώρευση ελλείψεων, που σταδιακά καταλήγουν στην απορρύθμιση του ανοσοποιητικού συστήματος[7].
 
Ελλείψεις σε βιταμίνες και μικροθρεπτικά συστατικά όπως η βιταμίνη D, o ψευδάργυρος, η βιταμίνη C, το μαγνήσιο, το σελήνιο, ωμέγα-3 και προβιοτικά, επιδεινώνουν τη λειτουργία του ανοσοποιητικού και επιβαρύνουν την υγεία ασθενών με αυτοάνοσο νόσημα[8][9].
 

 
Αντιμετώπιση
 
Μέχρι πρόσφατα η αντιμετώπιση των αυτοάνοσων ασθενειών ήταν κυρίως συμπτωματική και στόχευε στη μείωση της φλεγμονής και στην καταστολή του ανοσοποιητικού συστήματος.
 
Κατά την τελευταία δεκαετία έχει αναδειχθεί ο κεντρικός ρόλος του τρόπου ζωής, των ελλείψεων του οργανισμού και των μεταβολικών διαταραχών στην ανάπτυξη και στην αντιμετώπιση αυτής της ομάδας ασθενειών. 

Οι ελλείψεις σε μικροθρεπτικά συστατικά και οι μεταβολικές διαταραχές όπως η αντίσταση στην ινσουλίνη, η διαταραχή του μικροβιώματος και η διαταραχή στην ικανότητα του οργανισμού να διαχειριστεί τη φλεγμονή, επιδρούν καθοριστικά στην πορεία των αυτοάνοσων νοσημάτων[7,9][10][11][12]
 
Για την ουσιαστική βελτίωση της κλινικής εικόνας,  η αντιμετώπιση των αυτοάνοσων νοσημάτων πρέπει να περιλαμβάνει, μαζί με την φαρμακευτική αγωγή, τον εντοπισμό και τη  διόρθωση των ελλείψεων και των μεταβολικών διαταραχών που τη συνοδεύουν.
 
Σε διαφορετική περίπτωση, εάν δε διαχειριστούν οι ελλείψεις και οι μεταβολικές διαταραχές που εμπλέκονται στην ανάπτυξή τους, η πορεία αυτής της κατηγορίας νοσημάτων προχωρά σε σταθερή και σταδιακή επιδείνωση μέσα από εξάρσεις και υφέσεις, επιβαρύνοντας την καθημερινότητα και την κατάσταση υγείας του ασθενή. 

 

Εντοπισμός & Διόρθωση των Ελλείψεων
 
Η δυσκολία στην αντιμετώπιση των παραπάνω ελλείψεων και των μεταβολικών διαταραχών έγκειται στο γεγονός ότι είναι δύσκολο να εντοπιστούν με τις κοινές εργαστηριακές εξετάσεις.
 
Συνήθως περνούν απαρατήρητες για πολλά χρόνια και επιδεινώνουν την υγεία και την πορεία της νόσου ασθενών με αυτοάνοσο. Αυξάνουν τη συχνότητα υποτροπών, τον κίνδυνο βλάβης σε όργανα και την ανάπτυξη καρδιαγγειακής νόσου και μειώνουν την ανταπόκριση στη φαρμακευτική αγωγή.
 
Κατά την τελευταία δεκαετία, η μέτρηση πολύ μικρών μορίων που συμμετέχουν στις χημικές αντιδράσεις του οργανισμού, των μεταβολιτών, παρέχει πληροφορίες σχετικά με τις ελλείψεις και τις μεταβολικές διαταραχές που συνοδεύουν τα αυτοάνοσα νοσήματα.
 
Οι συγκεκριμένες εξετάσεις ονομάζονται μεταβολομικές αναλύσεις και απευθύνονται σε ασθενείς που έχουν διαγνωστεί με αυτοάνοσο ή χρόνιo νόσημα.
 
Πρόκειται για μια ευαίσθητη μέθοδο μέτρησης, που ανιχνεύει τις ελλείψεις του οργανισμού και τις μεταβολικές διαταραχές που συνδέονται με τη διαχείριση της φλεγμονής και την πορεία αυτής της κατηγορίας ασθενειών[4,9[13][14][15][16]].
 
Οι μεταβολομικές αναλύσεις είναι μια κατηγορία εξειδικευμένων εξετάσεων που ανιχνεύουν περισσότερους από 80 δείκτες, που αφορούν:


  • Στο μεταβολισμό των λιπαρών οξέων: η σχέση μεταξύ ωμέγα-3 και ωμέγα-6 λιπαρών είναι σημαντικός δείκτης για την ικανότητα του οργανισμού να διαχειρίζεται τις φλεγμονές, ενώ παράλληλα παίζουν κεντρικό ρόλο στη ρύθμιση της φυσιολογικής απόκρισης του ανοσοποιητικού συστήματος.
     
  • Σε ελλείψεις μικροθρεπτικών συστατικών: ελλείψεις σε βιταμίνη D, βιταμίνη C, σελήνιο, ψευδάργυρο, αντιοξειδωτικά και ωμέγα-3.
     
  • Στην παραγωγή ενέργειας στα μιτοχόνδρια (οργανίδια όπου παράγεται ενέργεια στα κύτταρα)
     
  • Σε δυσχέρεια στο μεταβολισμό των απλών ζαχάρων: κατανάλωση απλών ζαχάρων μεγαλύτερη από αυτή που μπορεί να μεταβολίσει ο κάθε οργανισμός, πυροδοτεί φλεγμονές και είναι σημαντικός δείκτης για την πορεία των αυτοάνοσων και χρόνιων ασθενειών.
     
  • Στην αντίσταση στην ινσουλίνη: Αυξημένα επίπεδα ινσουλίνης διαταράσσουν τη λειτουργία του ανοσοποιητικού, επιδεινώνουν τη φλεγμονή και επιταχύνουν την καταστροφή των οργάνων. 
     
  • Στην κατάσταση της μικροβιακής χλωρίδας του οργανισμού: αλλοίωση του μικροβιώματος συνδέεται με επιδείνωση της λειτουργίας του ανοσοποιητικού συστήματος και της ικανότητας του να ξεχωρίζει μεταξύ των δικών του ιστών και εξωγενών στοιχείων, όπως παθογόνα μικρόβια και ιοί.
 
Το είδος των συγκεκριμένων αναλύσεων διαφέρει από τις κοινές εργαστηριακές εξετάσεις. Πρόκειται για υψηλά εξειδικευμένες εξετάσεις, που μετρούν πολύ μικρά μόρια στον οργανισμό και διενεργούνται σε λιγότερα από 10 εργαστήρια παγκοσμίως, με πολύ υψηλά στάνταρ.

Στην Ελλάδα διενεργούνται αποκλειστικά στην κλινική μας.
 
Με τη χρήση των μεταβολομικών αναλύσεων, ανιχνεύονται μικρά μόρια που συμμετέχουν στις χημικές αντιδράσεις του οργανισμού και καταγράφουν με ακρίβεια τις ελλείψεις και τις μεταβολικές διαταραχές που τροφοδοτούν τη φλεγμονή και επιβαρύνουν την πορεία των αυτοάνοσων ασθενειών.
 
Σε περίπτωση που δεν εντοπιστούν οι ελλείψεις και οι μεταβολικές διαταραχές που προάγουν τη χρόνια φλεγμονή και εμποδίζουν την επίλυση της, η πορεία της υγείας επιδεινώνεται σταθερά, ενώ μειώνεται σημαντικά η απόκριση σε φαρμακευτικές αγωγές που στοχεύουν στη διακοπή της φλεγμονής και στη διαχείριση των υποτροπών, όπως κορτιζόνη, αντιφλεγμονώδη και βιολογικοί παράγοντες. 
 
Η κλινική μας έχει βοηθήσει πάνω από 25.000 άτομα με αυτοάνοσα και χρόνια νοσήματα, κατά την τελευταία δεκαετία. Το 70% περίπου από τους ασθενείς που παρακολουθούμε πάσχει από κάποιο αυτοάνοσο νόσημα. Με βάση την κλινική μας εμπειρία στους ασθενείς με αυτοάνοσο, ιατρικές παρεμβάσεις στον τρόπο ζωής και διατροφής επιφέρουν:


  • Βελτίωση της πορείας της νόσου 
     
  • Μείωση του κινδύνου βλάβης σε όργανα στόχους (αρθρώσεις, θυρεοειδής, νεφροί, δέρμα, πνεύμονες, κεντρικό νευρικό σύστημα)
     
  • Βελτίωση της ανταπόκρισης στη φαρμακευτική αγωγή
     
  • Μείωση των φλεγμονωδών εξάρσεων της νόσου
     
  • Αύξηση των επιπέδων ενέργειας και βελτίωση της ποιότητας ζωής
     
  • Βελτίωση του σωματικού βάρους. Τα περισσότερα αυτοάνοσα συνδέονται με διαταραχές του σωματικού βάρους, προκαλώντας είτε αύξηση είτε μείωση, σε σχέση με το φυσιολογικό

Έχουμε διαπιστώσει ότι για να επιτευχθεί μια ουσιαστική βελτίωση της υγείας και της ποιότητας ζωής, πρέπει ο κάθε ασθενής να αντιμετωπιστεί ως μια μοναδική περίπτωση και να αποκατασταθούν οι μεταβολικές διαταραχές και οι ελλείψεις του οργανισμού σε βασικά θρεπτικά στοιχεία, που οδήγησαν στην εκδήλωση νόσου. 
 
Η φαρμακευτική αγωγή, η διόρθωση των ελλείψεων και η διατροφή του κάθε ασθενούς, πρέπει να προσαρμόζονται στο μεταβολικό του προφίλ. Κατ’ αυτό τον τρόπο, οι αλλαγές και οι βελτιώσεις διατηρούνται μακροπρόθεσμα.  
 
Παρότι δεν υφίσταται μόνιμη θεραπεία για τα αυτοάνοσα νοσήματα, μέσα από την κλινική μας εμπειρία έχουμε διαπιστώσει ότι ο έλεγχος των συμπτωμάτων και η παράλληλη αντιμετώπιση των μεταβολικών διαταραχών της νόσου, βελτιώνουν σημαντικά την πορεία της υγείας ασθενών με αυτοάνοσο νόσημα, βοηθούν στον καλύτερο έλεγχο των συμπτωμάτων και στη μείωση της συχνότητας των υποτροπών[9-11]

Σήμερα η ιατρική διαθέτει περισσότερα εργαλεία από αυτά που διέθετε δέκα ή πέντε μόλις χρόνια πριν.
 
Στοχευμένες ιατρικές παρεμβάσεις για τη διόρθωση των ελλείψεων του οργανισμού, σε συνδυασμό με τη χρήση νέων αποτελεσματικότερων και πιο φιλικών φαρμακευτικών αγωγών, αλλάζουν την πορεία της νόσου και την ποιότητα ζωής των ασθενών με αυτοάνοσο.

 


 Βιβλιογραφικές Αναφορές:
 
[1] Micronutrient deficiencies and metabolic status, associations with infectious and autoimmune diseases.  Tsoukalas D, Saranti E. 13th International Congress on Autoimmunity Greece, 12 June, 2022.
[2] Metabolic pressure and the breach of immunological self-tolerance. De Rosa, Veronica et al. Nature immunology vol. 18,11 (2017)
[3] Why autoimmunity is most common in women. Emily Sohn. Nature 2021.
[4] The end of inflammation? New approach could treat dozens of diseases. National Geographic MARCH 4, 2022
[5] Global spread of autoimmune disease blamed on western diet. The Observer Medical Research. Jan 2022
[6] Western Diet and the Immune System: An Inflammatory Connection  Author links open overlay panelAnetteChrist Cell Press. Immunity, 19 November 2019
[7] Wu D, Lewis ED, Pae M, Meydani SNFront Immunol. 2019.
[8] Dietary micronutrients in the wake of COVID-19: an appraisal of evidence with a focus on high-risk groups and preventative healthcare. McAuliffe S, Ray S, Fallon E, et al. BMJ Nutr Prev Heal 2020:bmjnph-2020-000100.
[9] Targeted Metabolomic Analysis of Serum Fatty Acids for the Prediction of Autoimmune Diseases. Dimitris Tsoukalas, Vassileios Fragoulakis, Evangelia Sarandi et. al. Frontiers in Molecular Biosciences, Metabolomics. November 2019.
[10] Metabolic profiling of organic and fatty acids in chronic and autoimmune diseases. Evangelia Sarandi, Dimitris Tsoukalas et al. Advances in Clinical Chemistry. July 15, 2020. Elsevier Inc.
[11] Micronutrient deficiencies in patients with COVID-19: how metabolomics can contribute to their prevention and replenishment. Dimitris Tsoukalas and Evangelia Sarandi. BMJ Nutri Prev Heal. Nov. 2020; bmjnph-2020-000169
[12] Micronutrients in autoimmune diseases: possible therapeutic benefits of zinc and vitamin D. IngaWessels, LotharRink. Elsevier, The Journal of Nutritional Biochemistry. March 2020. 
[13] Chronic Inflammation in the Context of Everyday Life: Dietary Changes as Mitigating Factors. Margină, D.; Ungurianu, A.; Purdel, C.; Tsoukalas, D.; Sarandi, E.; Thanasoula, M.; Tekos, F.; Mesnage, R.; Kouretas, D.; Tsatsakis, A. Int. J. Environ. Res. Public Health 2020, 17, 4135.
[14] Non-communicable Diseases in the Era of Precision Medicine: An Overview of the Causing Factors and Prospects.Dimitris Tsoukalas, Evangelia Sarandi et. al. Bio#Futures. Springer, Cham. May 2021.
[15] Metabolism as a Target for Modulation in Autoimmune Diseases. Nick Huang Andras Perl. Cell, Trends in ImmunologyMay 05, 2018
[16] Prediction of Autoimmune Diseases by Targeted Metabolomic Assay of Urinary Organic Acids. Dimitris Tsoukalas et. al. Metabolites. 2020 Dec 8.
 
 
Επιμέλεια Κειμένου: Επιστημονική Ομάδα Metabolomic Medicine

Συνεργαζόμαστε με ερευνητές και ιδρύματα σε όλο τον κόσμο για να παρέχουμε τις πιο προηγμένες και ακριβείς αναλύσεις.

Επιστημονική Ομάδα

www.metabolomicmedicine.com Η Επιστημονική Ομάδα της Metabolomic Clinic αποτελείται από εξειδικευμένους κλινικούς ιατρούς που μοιράζονται μαζί σας την εμπειρία τους στην αιχμή της σύγχρονης ιατρικής. Δείτε τους όλους
Ας κρατήσουμε επαφή.
Εγγραφείτε στο newsletter και κατεβάστε δωρεάν τον οδηγό για όσους έχουν διαγνωστεί με αυτοάνοσο νόσημα.