Δημοφιλή Άρθρα

Δημοφιλή Άρθρα

Υπηρεσίες

Θυρεοειδίτιδα Χασιμότο (Hashimoto)

Η θυρεοειδίτιδα Χασιμότο είναι ένα από τα πιο κοινά αυτοάνοσα νοσήματα. 

Θυρεοειδίτιδα Χασιμότο

Η θυρεοειδίτιδα ή νόσος του Χασιμότο είναι ένα από τα πιο κοινά αυτοάνοσα νοσήματα. Εννέα στις δέκα φορές πλήττει γυναίκες επηρεάζοντας σημαντικά την ποιότητα ζωής εκατομμυρίων γυναικών σε όλο το κόσμο. 

Οι ασθενείς με νόσο του Χασιμότο εμφανίζουν κοινές μεταβολικές διαταραχές και παράγοντες εμφάνισης της νόσου. Ο λόγος που η νόσος προσβάλλει κυρίως το γυναικείο φύλο, είναι το ιδιαίτερο μεταβολικό προφίλ των γυναικών και οι πολλαπλές ορμονικές αλλαγές που προκύπτουν κατά τη διάρκεια της ζωής τους.

Καθώς αυξάνεται η κατανόηση για τους μηχανισμούς που οδηγούν στην εκδήλωση της νόσου, νέες προσεγγίσεις επιδεικνύουν ενθαρρυντικά αποτελέσματα στην αντιμετώπιση της.



Dr. Δημήτρης Τσουκαλάς, MD

Η συμπτωματολογία της νόσου του Χασιμότο επηρεάζει σημαντικά την καθημερινότητα και την ποιότητα ζωής των ατόμων που πάσχουν από αυτή. 


Είναι το πιο κοινό αυτοάνοσο νόσημα και επηρεάζει σημαντικά την καθημερινότητα εκατομμυρίων ανθρώπων σε όλο τον κόσμο. Οι ασθενείς με Χασιμότο αντιμετωπίζουν στην καθημερινότητά τους προβλήματα όπως:
  • Κόπωση και χαμηλά επίπεδα ενέργειας
     
  • Υπερένταση και εναλλαγές της διάθεσης
     
  • Μελαγχολία
     
  • Διαταραχές του ύπνου
     
  • Δυσκολία ρύθμισης του βάρους στο φυσιολογικό
     
  • Εφιδρώσεις και ταχυκαρδίες
     
  • Αίσθημα κατακράτησης
     
  • Απώλεια μνήμης και μειωμένη πνευματική διάυγεια
     
  • Γαστρεντερικές διαταραχές 
     
  • Πόνους στις αρθρώσεις και μυϊκές κράπμες 

Η καθημερινότητα των ατόμων με θυρεοειδίτιδα Χασιμότο διαταράσσεται από τη συμπτωματολογία της νόσου. Οι ασθενείς σταδιακά «συνηθίζουν» την ύπαρξη των συμπτωμάτων και σταματούν να τα παρατηρούν, θεωρώντας ότι αυτή είναι η «φυσιολογική» ροή της ζωής. 

Για τους ασθενείς δεν είναι πάντα εύκολο να ανταποκριθούν στις καθημερινές δραστηριότητες και υποχρεώσεις. Αυτό δε συμβαίνει λόγω δικής τους απροθυμίας, όπως πολλοί μπορεί να τους κατηγορήσουν, αλλά γιατί οργανικά το σώμα τους δε μπορεί να ανταπεξέλθει στο φόρτο της καθημερινότητας.

Αντιθέτως, έχει παρατηρηθεί οι ασθενείς να καταβάλλουν πολύ μεγάλη προσπάθεια και να πιέζουν το σώμα τους, με αποτέλεσμα να επηρεάζεται αρνητικά η κατάστασή τους. 

Ένας σημαντικός παράγοντας που πρέπει να ληφθέι υπόψιν στην αποτελεσματική αντιμετώπιση της νόσου, είναι ότι η νόσος του Χασιμότο έχει σημαντικό μεταβολικό υπόβαθρο. 


Οι διαταραχές του θυρεοειδή επηρεάζουν το μεταβολισμό, συμβαίνει ωστόσο και το αντίθετο. Οι διαταραχές του μεταβολισμού επηρεάζουν αντίστοιχα και τη λειτουργία του θυρεοειδή.

Η αντίσταση στην ινσουλίνη, το στρες, η έλλειψη βιταμίνης D και ο χαμηλός μεταβολισμός είναι οι βασικοί παράγοντες που επιβαρύνουν το θυρεοειδή.

Σε συνδυασμό με τις ελλείψεις του οργανισμού σε βιταμίνες, αντιοξειδωτικά και μεταλλικά στοιχεία (σελήνιο, ψευδάργυρος, μαγνήσιο) ολοκληρώνεται η εικόνα που οδηγεί στην ανάπτυξη της νόσου και επηρεάζει αρνητικά την πορεία της. 

Εάν οι παραπάνω παράγοντες δε ρυθμιστούν, η αντιμετώπιση της νόσου δε μπορεί να είναι αποτελεσματική και ο ασθενής θα συνεχίσει να βιώνει όλα τα συμπτώματα που δυσκολεύουν την καθημερινότητά του και χειροτερεύουν την ποιότητα ζωής του. 


Συμπτωματολογία

Η θυρεοειδίτιδα ή νόσος του Χασιμότο περιγράφηκε για πρώτη φορά από τον Ιάπωνα γιατρό Χακάρου Χασιμότο το 1912 και αναγνωρίστηκε ως αυτοάνοσο νόσημα το 1957. Είναι ένα από τα πιο κοινά νοσήματα του θυρεοειδή αδένα και εννιά στις δέκα φορές πλήττει γυναίκες(1-3).

Η διάγνωση της θυρεοειδίτιδας του Hashimoto, γίνεται συνήθως όταν οι ασθενείς αρχίζουν να εμφανίζουν συμπτώματα υποθυρεοειδισμού, όπως αυτά περιγράφηκαν παραπάνω(1,2)

Η νόσος του Χασιμότο, εκδηλώνεται συνήθως μέσα σε ένα ευρύτερο πλαίσιο μεταβολικών διαταραχών, που είναι και τα πραγματικά αίτια ανάπτυξης της νόσου και τα οποία θα εξετάσουμε παρακάτω.


Παρακολούθηση και Φαρμακευτική Αγωγή

Τα συμπτώματα υποθυρεοειδισμού συχνά συνοδεύονται από αυξημένες διαστάσεις του αδένα (βρογχοκήλη), υψηλά επίπεδα TSH, αυξημένα επίπεδα αντισωμάτων κατά του θυρεοειδή και αλλαγή της σύστασης του αδένα στο υπερηχογράφημα(1,2)

Η διάγνωση της νόσου γίνεται με την ανεύρευση αυτο-αντισωμάτων έναντι του θυρεοειδή (αντι-TPO, αντι-TG). Εφόσον η λειτουργία του αδένα παραμένει φυσιολογική, συστήνεται η περιοδικη παρακολούθηση της πορείας της νόσου, χωρίς την χορήγηση φαρμακευτικής αγωγής. 

Όταν ο θυρεοειδής αρχίζει να υπολειτουργεί, γίνεται χορήγηση θυρεοειδικών ορμονών (λεβοθυροξίνης: T4, Euthyrox, Medithyrox). Η παρακολούθηση της ρύθμισης της δόσης της φαρμακευτικής αγωγής, γίνεται με μετρήσεις της TSH, των επιπέδων των θυρεοεδικών ορμονών και αξιολόγηση της κλινικής εικόνας του ασθενούς. 

Για τον προσδιορισμό της σωστής δοσολογίας της λεβοθυροξίνης, αρχικά ο γιατρός ελέγχει τα επίπεδα της TSH, στη συνέχεια τα ελέγχει ξανά μετά από έξι έως οκτώ εβδομάδες θεραπείας και επανελέγχει μετά από οποιαδήποτε αλλαγή της δόσης. Μόλις προσδιοριστεί η δόση που διατηρεί τις εξετάσεις του θυρεοειδούς σε φυσιολογικά επίπεδα, ο γιατρός είναι πιθανό να ελέγχει το επίπεδο TSH περίπου κάθε 6 ή 12 μήνες, καθώς η δοσολογία που χρειάζεται ο οργανισμός μπορεί να αλλάξει. 

Η λήψη μικρότερης δόσης από την ιδανική, οδηγεί στην επανεμφάνιση των συμπτωμάτων του υποθυρεοειδισμού. Αντιθέτως, υψηλότερες ποσότητες θυρεοειδικής ορμόνης από αυτές που χρειάζεται το σώμα, μπορεί να αυξήσουν τον κίνδυνο οστεοπόρωσης. Υψηλότερες δόσεις λεβοθυροξίνης μπορούν επίσης να προκαλέσουν διαταραχές του καρδιακού ρυθμού (αρρυθμίες) και υπερένταση.


Η λήψη θυρεοειδικών ορμονών βελτιώνει σημαντικά τα περισσότερα από τα συμπτώματα του υποθυρεοειδισμού, δεν αντιμετωπίζει όμως τους αιτιολογικούς παράγοντες που οδήγησαν στην εμφάνιση της νόσου και δεν καταφέρνει να προσομοιάσει πλήρως τις φυσιολογικές ορμονικές διακυμάνσεις και προσαρμογές του οργανισμού σε διαφορετικές συνθήκες.

Αυτός είναι και ο κύριος λόγος που πολλά άτομα υπό φαρμακευτική αγωγή δεν νιώθουν ότι έχουν πετύχει ιδανική ρύθμιση ακόμη και όταν οι ορμονολογικές τους εξετάσεις είναι μέσα στα φυσιολογικά όρια.



Εικόνα: Ενδεικτικά συμπτώματα υποθυρεοειδισμού. AACC. 



Θυρεοειδής ο Ρυθμιστής του Μεταβολισμού

Ο θυρεοειδής αδένας είναι υπεύθυνος για την ρύθμιση και την προσαρμογή του μεταβολισμού στις καθημερινές εναλλαγές συνθηκών που αφορούν την εξωτερική θερμοκρασία, τις απαιτήσεις για ενέργεια, την πέψη και τις εναλλαγές της διάθεσης, μεταξύ άλλων.

Αν θα πρέπει να ανέβουμε τις σκάλες ή να κάνουμε σωματική άσκηση, ο θυρεοειδής αυξάνει τη λειτουργία του και τον μεταβολισμό, το ίδιο κάνει και όταν κάνει κρύο, όταν έχουμε στρες και πρέπει να αντιμετωπίσουμε κάποια δυσκολία στη ζωή, αλλά και όταν είμαστε χαρούμενοι ή ενθουσιασμένοι.

Όταν όμως ξεκουραζόμαστε, είμαστε χαλαροί, λυπημένοι ή κάνει ζέστη ο θυρεοειδής μειώνει τη λειτουργία του και τον μεταβολισμό.

Η μειωμένη λειτουργία του θυρεοειδή και η επιβράδυνση του μεταβολισμού, είναι και ο λόγος που ο υπο-θυρεοειδισμός εμφανίζεται με κούραση, δυσανεξία στο κρύο, μελαγχολία και αύξηση βάρους μεταξύ άλλων.

Αντίθετα ο υπερ-θυρεοειδισμός εμφανίζεται με συμπτώματα όπως υπερένταση, απώλεια βάρους, ταχυκαρδία, δυσανεξία στη ζέστη και γενικά συμπτώματα που συνδέονται με αυξημένο μεταβολισμό.





 
Πολλά άτομα υπό φαρμακευτική αγωγή νιώθουν ότι δεν έχουν πετύχει ιδανική ρύθμιση ακόμη και όταν οι ορμονολογικές τους εξετάσεις είναι μέσα στα φυσιολογικά όρια.

Οι δύο κύριοι λόγοι για αυτό είναι: α) Δεν έχουν ακόμη αποκατασταθεί οι μεταβολικές διαταραχές που συνυπάρχουν της νόσου β) Η ορμονική υποκατάσταση δεν μπορεί να προσομοιάσει τις φυσιολογικές ορμονικές διακυμάνσεις.  
 




Όπως αναφέραμε παραπάνω, η θυρεοειδίτιδα Χασιμότο οδηγεί σταδιακά σε υπολειτουργεία του αδένα και υποθυρεοειδισμό. Η λήψη θυρεοειδικών ορμονών, καλύπτει το ορμονικό έλλειμμα και  βοηθάει στη βελτίωση των συμπτωμάτων του υποθυρεοειδισμού.

Ωστόσο, η προσαρμογή που γίνεται στη φαρμακευτική αγωγή 1-2 φορές το χρόνο, δεν μπορεί να υποκαταστήσει πλήρως, τη συνεχή και ακριβή ρύθμιση που κάνει το σώμα μας.

Ο λόγος που συμβαίνει αυτό είναι γιατί ο ανθρώπινος οργανισμός, μέσω της αυξομείωσης της θυρεοειδικής λειτουργίας προσαρμόζει το μεταβολισμό στις συνθήκες που επικρατούν, με αποκρίσεις που γίνονται και σε χρονικό διάστημα δευτερολέπτων.


Έχουμε διαπιστώσει μέσα από την εμπειρία μας ότι ακόμη και όταν ο θυρεοειδής αδένας υπολειτουργεί έως και κατά 80%, αυτό το ποσοστό μπορεί να καλυφθεί αποτελεσματικά μέσα από ορμονική υποκατάσταση. Η έστω και κατά 20% εναπομείνασα λειτουργία του αδένα, μπορεί να καλύψει κατά σημαντικό ποσοστό τις συνήθεις προσαρμογές του μεταβολισμού στις ανάγκες της καθημερινότητας, επιτρέποντας μια πολύ καλή ποιότητα ζωής.

Γι αυτό είναι σημαντικό να καταβληθεί κάθε δυνατή προσπάθεια ώστε να διατηρηθεί οποιαδήποτε εναπομείνασα λειτουργία του αδένα, η οποία επιτρέπει στον οργανισμό να προσαρμόζεται μεταβολικά στις συνεχείς αλλαγές που απαιτούνται από τις συνθήκες.


Βασικά Αίτια της Θυρεοειδίτιδας Χασιμότο

Ο λόγος που η θυρεοειδίτιδα Χασιμότο πλήττει κυρίως το γυναικείο φύλο, είναι το ιδιαίτερο μεταβολικό προφίλ των γυναικών και οι πολλαπλές ορμονικές αλλαγές που προκύπτουν κατά τη διάρκεια της ζωής τους: εμμηναρχή, εφηβεία, ωορρηξία, έμμηνος ρύση, κύηση, κλιμακτήριος, εμμηνόπαυση(4)

Κάθε ορμονική αλλαγή, επηρεάζει άμεσα τη συνολική μεταβολική κατάσταση του οργανισμού. 

Όλες οι γυναίκες το βιώνουν αυτό, σε μικρότερο ή μεγαλύτερο βαθμό, λίγες μέρες πριν την περίοδο, κατά τη διάρκεια της κύησης ή στην κλιμακτήριο, όπου αλλάζουν έντονα η όρεξη, τα επίπεδα ενέργειας, η διάθεση, το βάρος, το επίπεδο κατακρατήσεων κ.ά.   

Αλλαγές και διαταραχές του μεταβολισμού, συνδέονται άμεσα με την ανάπτυξη αυτοάνοσου νοσήματος. Πρόκειται για μια νόσο με σημαντικό μεταβολικό υπόβαθρο. Υπάρχουν τέσσερις κύριοι παράγοντες κινδύνου που οδηγούν στην εμφάνιση της συγκεκριμένης νόσου.

Χαμηλός μεταβολισμός: Ελλείψεις σε βιταμίνες και μικροθετικά στοιχεία, αλλά και η αυξημένη οξείδωση, μπλοκάρουν τις μεταβολικές διεργασίες που αφορούν στην παραγωγή ενέργειας του οργανισμού(5-8).

Διαταραχή στο μεταβολισμό της γλυκόζης: Η αυξημένη κατανάλωση υψηλά επεξεργασμένων τροφών και ζάχαρης, αναγκάζουν τον οργανισμό να εκκρίνει όλο και μεγαλύτερες ποσότητες ινσουλίνης, ώστε να διατηρήσει τα επίπεδα του ζαχάρου στο αίμα εντός του φυσιολογικού. Η ινσουλίνη, καταστέλλει σε σημανιτκό βαθμό τη λειτουργία του θυρεοειδούς αδένα, ενώ παράλληλα απορυθμίζει τη λειτουργία του ανοσοποιητικού συστήματος(9)

Έλλειψη βιταμίνης D3 και μικροθρεπτικά συστατικά: Βιταμίνες και θρεπτικά στοιχεία, όπως η βιταμίνη D, τα ω3 λιπαρά οξέα, το μαγνήσιο, το σελήνιο, τα προβιοτικά κ.ά. είναι απαραίτητα για την ομαλή λειτουργία του θυρεοειδή και την παραγωγή των θυρεοειδικών ορμονών. Ελλείψεις σε αυτά τα στοιχεία συνδέονται με αυξημένη πιθανότητα εμφάνισης της θυρεοειδίτιδας Χασιμότο(5,6).

Ψυχογενές στρες: προκαλεί ορμονικές και μεταβολικές διαταραχές, που αυξάνουν σημαντικά την πιθανότητα ανάπτυξης αυτοανοσίας. Παρότι το ψυχογενές στρες δεν αρκεί από μόνο του, ώστε να οδηγήσει σε αυτοανοσία, επί εδάφους σημαντικής μεταβολικής διαταραχής, μπορεί να πυροδοτήσει την εμφάνιση της νόσου του Χασιμότο(10).

Οι παραπάνω τέσσερις παράγοντες, επηρεάζουν αρνητικά τη λειτουργία των θυρεοειδικών κυττάρων. Επιδρώντας για μεγάλα χρονικά διαστήματα, αλλοιώνουν τη σύσταση και τη μορφολογία των κυττάρων του θυρεοειδούς(11).

Η αλλοίωση της μορφολογίας των θυρεοειδικών κυττάρων είναι τέτοια, που το ανοσοποιητικό σύστημα καταλήγει να τα βλέπει ως ξένα και τους επιτίθεται, παράγοντας αντισώματα εναντίον τους(12).

Είναι αξιοσημείωτο ότι ο υποθυρεοειδισμός επιδεινώνει περαιτέρω τους παραπάνω παράγοντες, μπλοκάρωντας επιπλέον το μεταβολισμό(13), αυξάνοντας την αντίσταση στη βιταμίνη D, επιδεινώνοντας επιπρόσθετα τη διάθεση και τις νοητικές λειτουργίες(14).



Οι Εξετάσεις Μεταβολομικής Συμβάλλουν στην Αντιμετώπιση της Νόσου του Χασιμότο

Η θυρεοειδίτιδα Ηashimoto, είναι μια νόσος που προκύπτει από τον συνδυασμό γενετικών και επιγενετικών παραγόντων -που σχετίζονται με τον τρόπο ζωής και το περιβάλλον(15,16)

Ειδικές εξετάσεις που μετρούν πολύ μικρά μόρια, οι μεταβολομικές αναλύσεις, εντοπίζουν τις ακριβείς ιατρικές παρεμβάσεις που πρέπει να γίνουν στον τρόπο ζωής και διατροφής και επιφέρουν μακροχρόνια και σημαντική βελτίωση στην πλειοψηφία των περιπτώσεων(17-19)

Το πλεονέκτημα των μεταβολομικών αναλύσεων, είναι ότι το αποτέλεσμα των μετρήσεων συνδυάζει τη γενετική ποικιλομορφία ενός ατόμου, με τις ατομικές επιλογές διατροφής και τρόπου ζωής, που διαμορφώνουν την τρέχουσα κατάσταση της υγείας του.

 
Η στοχευμένη διόρθωση των ελλείψεων και η αποκατάσταση των μεταβολικών παραγόντων κινδύνου συμβάλλουν στη(ν):
  • καλύτερη ανταπόκριση στη φαρμακευτική αγωγή
     
  • βελτίωση των συμπτωμάτων της νόσου
     
  • αναχαίτιση της εξέλιξης της νόσου
     
  • βελτίωση της ποιότητας ζωής
     
  • ενδυνάμωση του οργανισμού
     
  • αύξηση των επιπέδων ενέργειας

Έχουμε διαπιστώσει, μέσα από χιλιάδες περιστατικά με τη Νόσο του Χασιμότο, ότι η διόρθωση ελλείψεων του οργανισμού σε βιταμίνες και μικροθρεπτικά συστατικά, η αποκατάσταση του μεταβολισμού και η ρύθμιση του βάρους σε φυσιολογικά επίπεδα μπορούν να αλλάξουν ριζικά την πορεία της νόσου του Hashimoto προς το καλύτερο.

Το 85% των ασθενών μας παρατηρεί σημαντική βελτίωση στην ποιότητα ζωής του. Συγκεκριμένα, η μείωση του βάρους και των κατακρατήσεων, η αύξηση της ενέργειας και η βελτίωση της διάθεσης και των υπόλοιπων συμπτωμάτων που συνδέονται με τη νόσο του Χασιμότο είναι τα πιο συχνά σημεία βελτίωσης.

Είναι ζωτικής σημασίας η ταχύτερη δυνατή παρέμβαση για την αποκατάσταση των παραπάνω, με στόχο την αναστολή της εξέλιξης της νόσου.






Προγραμματισμός Εξετάσεων & Ραντεβού  



 
 
Βιβλιογραφικές αναφορές
 
  1. Hashimoto Thyroiditis. https://emedicine.medscape.com/article/120937-overview
  2. Hashimoto Thyroiditis. StatPearls.Dana L. Mincer; Ishwarlal Jialal. Feb. 23 2020. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK459262/   
  3. Diagnostic Criteria in Autoimmune Diseases. Shoenfeld, Yehuda; Cervera, Ricard; Gershwin, M. Eric (2010). Springer Science & Business Media. p. 216.
  4. Autoimmune Disease and Gender: Plausible Mechanisms for the Female Predominance of Autoimmunity Olga L Quintero et. al.. J Autoimmun . 2012 May. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/22079680/
  5. Correlation Between Hashimoto's Thyroiditis-Related Thyroid Hormone Levels and 25-Hydroxyvitamin D Guanqun Chao, Yue Zhu, Lizheng Fang. Front Endocrinol (Lausanne). 2020 Feb.  https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/32117049/
  6. Multiple Nutritional Factors and the Risk of Hashimoto's Thyroiditis Shiqian Hu, Margaret P Rayman. Thyroid . 2017 May. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/28290237/
  7. Improving the Vitamin D Status of Vitamin D Deficient Adults Is Associated With Improved Mitochondrial Oxidative Function in Skeletal Muscle Akash Sinha et. al. J Clin Endocrinol Metab . 2013. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/23393184/ 
  8. Enhanced oxidative stress in Hashimoto's thyroiditis: inter-relationships to biomarkers of thyroid function.Rostami R1, Aghasi MR, Mohammadi A, Nourooz-Zadeh J. Clin Biochem. 2013 Mar
  9. Changes in Glucose-Lipid Metabolism, Insulin Resistance, and Inflammatory Factors in Patients With Autoimmune Thyroid Disease Yi Lei et. al. J Clin Lab Anal . 2019https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/31350776/ 
  10. Stress and Thyroid Autoimmunity Tetsuya Mizokami. Thyroid . 2004 Dec https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/15650357/ 
  11. Hashimoto’s thyroiditis and papillary thyroid cancer: are they immunologically linked? Margret EhlersEmail the author Margret Ehlers, Matthias Schott. Trends in Endocrinology and Metabolism xx (2014) 1–9 1. https://www.cell.com/trends/endocrinology-metabolism/fulltext/S1043-2760(14)00160-X 
  12. A Potential Link between Environmental Triggers and Autoimmunity Aristo Vojdani. Autoimmune Dis. 2014; 2014. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3945069/  
  13. Thyroid Hormone Effects on Mitochondrial Energetics Mary-Ellen Harper 1, Erin L Seifert.  https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/18279015/ 
  14. Cognitive and Affective Dysfunctions in Autoimmune Thyroiditis Thomas Leyhe, Karsten Müssig. Brain Behav Immun . 2014 https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/24685840/
  15. Autoimmune Thyroid Disorders M. A. Iddah and B. N. Macharia. ISRN Endocrinol. 2013; 2013: 509764.
  16. Role of “Western Diet” in Inflammatory Autoimmune Diseases Arndt Manzel,1 Dominik N. Muller,2 David A. Hafler,3,4 Susan E. Erdman,5 Ralf A. Linker,1 and Markus Kleinewietfeld3,4,6Curr Allergy Asthma Rep. 2014 Jan; 14(1): 404. 
  17. Application of Metabolomics: Focus on the Quantification of Organic Acids in Healthy Adults Dimitris Tsoukalas. Int J Mol Med . 2017. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/28498405/
  18. Targeted Metabolomic Analysis of Serum Fatty Acids for the Prediction of Autoimmune Diseases Dimitris Tsoukalas, Vassileios Fragoulakis, Evangelia Sarandi et. al. Frontiers in Molecular Biosciences, Metabolomics (6), November 2019. https://www.frontiersin.org/articles/10.3389/fmolb.2019.00120/full
  19. SERUM METABOLOMIC PATTERNS IN PATIENTS WITH AUTOIMMUNE THYROID DISEASE Jia Liu et. al. Endocr Pract . 2020 Jan. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/31557082/

 
Επιμέλεια Κειμένου: Επιστημονική Ομάδα Metabolomic Medicine

Εγγραφειτε στο Newsletter μας και αποκτηστε δωρεαν αποσπασμα του βιβλιου
Συνεργαζόμαστε με ερευνητές και ιδρύματα σε όλο τον κόσμο για να παρέχουμε τις πιο προηγμένες και ακριβείς αναλύσεις.

Επιστημονική Ομάδα

www.metabolomicmedicine.com Η Επιστημονική Ομάδα της Metabolomic Clinic αποτελείται από εξειδικευμένους κλινικούς ιατρούς που μοιράζονται μαζί σας την εμπειρία τους στην αιχμή της σύγχρονης ιατρικής. Δείτε τους όλους