Δημοφιλή Άρθρα

Δημοφιλή Άρθρα

Υπηρεσίες

Θυρεοειδίτιδα Χασιμότο: μια Νόσος που Απορυθμίζει το Μεταβολισμό


Η δυσκολία στον έλεγχο του σωματικού βάρους, η εύκολη κόπωση, τα χαμηλά επίπεδα ενέργειας, οι μυϊκοί πόνοι, οι γαστρεντερικές διαταραχές και οι εναλλαγές της διάθεσης, είναι ορισμένα από τα πιο κοινά προβλήματα που βιώνουν οι ασθενείς με θυρεοειδίτιδα Χασιμότο.

Θυρεοειδίτιδα Χασιμότο: μια Νόσος που Απορυθμίζει το Μεταβολισμό
 
Εύκολη κόπωση και χαμηλός μεταβολισμός, επηρεάζουν σημαντικά την ικανότητα των ατόμων με νόσο του Χασιμότο, να ανταπεξέλθουν στις απαιτήσεις της ζωής.   
 
Είναι μάλιστα κοινό οι ασθενείς με θυρεοειδίτιδα Χασιμότο, να έχουν φυσιολογικές αιματολογικές εξετάσεις και οι ίδιοι να μην αισθάνονται καλά.  

Ελλείψεις και μεταβολικές διαταραχές που δεν ανιχνεύονται εύκολα, περνούν απαρατήρητες για χρόνια και επηρεάζουν τα επίπεδα ενέργειας, το σωματικό βάρος και τη διάθεση ασθενών με νόσο του Χασιμότο. 
 

Η δυσκολία στον έλεγχο του σωματικού βάρους, η εύκολη κόπωση, τα χαμηλά επίπεδα ενέργειας, οι μυϊκοί πόνοι, οι γαστρεντερικές διαταραχές και οι εναλλαγές της διάθεσης, είναι ορισμένα από τα πιο κοινά προβλήματα που βιώνουν οι ασθενείς με θυρεοειδίτιδα Χασιμότο.
 
Είναι μάλιστα ιδιαίτερα συχνό σε ασθενείς με νόσο του Χασιμότο, οι αιματολογικές εξετάσεις που αφορούν τη θυρεοειδική λειτουργία να βρίσκονται εντός των φυσιολογικών ορίων, οι ίδιοι όμως να συνεχίζουν να βιώνουν την πλειοψηφία των συμπτωμάτων της νόσου[i].
 
Τα συμπτώματα μπορούν να παραμείνουν, σε μικρότερο ή μεγαλύτερο βαθμό και μετά τη ρύθμιση του υποθυρεοειδισμού με φαρμακευτική αγωγή. 
 
Ελλείψεις και μεταβολικές διαταραχές που συνδέονται με τη δυσλειτουργία του θυρεοειδή και του ανοσοποιητικού συστήματος, παραμένουν ανεξάρτητα από τη ρύθμιση των θυρεοειδικών ορμονών και είναι δύσκολο να εντοπιστούν με κοινές εργαστηριακές εξετάσεις.
 
Η αντίσταση στην ινσουλίνη, η έλλειψη βιταμίνης D και ο χαμηλός μεταβολισμός, επιβαρύνουν τη λειτουργία του οργανισμού και καθιστούν δύσκολο στους ασθενείς να ανταπεξέλθουν στις απαιτήσεις της ζωής. Είναι κοινό μάλιστα, οι ασθενείς να πιέζουν τον εαυτό τους και αυτό να επιδεινώνει περαιτέρω τη κατάσταση της υγείας τους. 
 
Άτομα με χαμηλό μεταβολισμό, για παράδειγμα, προσπαθούν να καταναλώνουν μικρότερη ποσότητα τροφής, ώστε να ελέγξουν το σωματικό τους βάρος. Όσο πιο πειθαρχημένο είναι ένα άτομο, τόσο μεγαλύτερη βλάβη μπορεί να προξενήσει στον οργανισμό του, πιέζοντάς τον στη λάθος κατεύθυνση.
 
Στην προσπάθεια του ο οργανισμός να προσαρμοστεί στην μειωμένη διαθεσιμότητα τροφής, μειώνει το μεταβολισμό. Παράλληλα με τη μείωση του μεταβολισμού, το σώμα αυξάνει το αίσθημα της πείνας. 
 
Έτσι ένα άτομο μπορεί να ελαττώσει την πρόσληψη θερμίδων έως 40% και να νιώθει έντονη πείνα, χωρίς να καταφέρει να μειώσει το σωματικό του βάρος μακροπρόθεσμα. Η ελάττωση της ποσότητας τροφής είναι απαραίτητη για τη μείωση του σωματικού βάρους. Αυτή όμως πρέπει να συμβαίνει σε συνθήκες όπου δεν μειώνονται αντίστοιχα και οι καύσεις. Μεταβολικές διαταραχές όπως η αντίσταση στην ινσουλίνη και ελλείψεις σε μικροθρεπτικά συστατικά, μπλοκάρουν την καύση του λίπους και καθιστούν σχεδόν αδύνατη την επίτευξη φυσιολογικού σωματικού βάρους μακροπρόθεσμα.
 
Η μείωση των επιπέδων ενέργειας που ακολουθεί με την πτώση του μεταβολισμού, επηρεάζει αρνητικά τη διάθεση και συνοδεύεται με εναλλαγές υπερέντασης και εξάντλησης.
 
Εφόσον δεν εντοπιστούν οι ελλείψεις του οργανισμού και οι μεταβολικές διαταραχές που συνοδεύουν τη θυρεοειδίτιδα Χασιμότο, η υγεία των ατόμων που πάσχουν από τη συγκεκριμένη μεταβολική νόσο, επιδεινώνεται σταθερά.
 
Αυτό συμβαίνει σε διάστημα αρκετών ετών και το άτομο θεωρεί ότι οφείλεται σε άλλους παράγοντες, όπως στην ηλικία ή στην κούραση και το στρες της καθημερινότητας. Ωστόσο, πρόκειται για συμπτώματα που βιώνουν κυρίως άτομα 30-55 ετών, όπου η ηλικία δεν δικαιολογεί μια παρόμοια πτώση. Ο ανθρώπινος οργανισμός μπορεί να έχει υψηλή απόδοση και σε ηλικίες μετά τα 80 έτη.  
 
Τα συγκεκριμένα προβλήματα υγείας, εγκαθίστανται σταδιακά και επιδεινώνονται μετά από εγκυμοσύνες, την λήψη ορμονικής θεραπείας για την αντιμετώπιση της υπογονιμότητας και μετά από σημαντικές αλλαγές στη ζωή, ακόμη και θετικές, όπως αλλαγή εργασίας, προαγωγή, γάμος, μετακόμιση κ.ά.[ii]


Ελλείψεις & Μεταβολικές Διαταραχές που Επηρεάζουν το Μεταβολισμό των Ασθενών με Θυρεοειδίτιδα Χασιμότο
 
Η δυσκολία στην αντιμετώπιση τους έγκειται στο γεγονός, ότι ελλείψεις και μεταβολικές διαταραχές που είναι δύσκολο να εντοπιστούν με τις κοινές εργαστηριακές εξετάσεις, παραμένουν για χρόνια και επιβαρύνουν την υγεία των ασθενών με νόσο του Χασιμότο.
 
Οι κυριότερες από αυτές είναι:
 
-  Αντίσταση στην ινσουλίνη: προκύπτει όταν τα κύτταρα, ιδιαίτερα στο συκώτι, στους μύες και στο λιπώδη ιστό, δεν ανταποκρίνονται στην ινσουλίνη. Αυτό συμβαίνει στην προσπάθεια τους να προστατευτούν από την αυξημένη διαθεσιμότητα γλυκόζης. Η ινσουλίνη εκκρίνεται όταν τρώμε κάτι. Ανοίγει τις διόδους που απορροφούν τη γλυκόζη στο εσωτερικό των κυττάρων. Αυτά προσλαμβάνουν όση γλυκόζη χρειάζονται και στη συνέχεια σταματούν να ανταποκρίνονται σε αυτήν. Η περίσσεια γλυκόζης μετατρέπεται σε λίπος.

Ο υψηλός βαθμός επεξεργασίας των τροφίμων και η αυξημένη περιεκτικότητά τους σε ζάχαρη, μαζί με τη μείωση της φυσικής δραστηριότητας, έχουν οδηγήσει το 60% περίπου των ενηλίκων να έχουν αντίσταση στην ινσουλίνη. Είναι μια μεταβολική διαταραχή που αυξάνει τον κίνδυνο αυτοάνοσων νοσημάτων, παχυσαρκίας, διαβήτη, καρδιαγγειακών ασθενειών και χρόνιων φλεγμονών[iii].
 
Χαμηλή ανταπόκριση του οργανισμού στη βιταμίνη D: στα άτομα με αυτοάνοσο νόσημα, ο οργανισμός τους δεν ανταποκρίνεται στη βιταμίνη D, όπως συμβαίνει στον υγιή πληθυσμό. Δεν καταφέρνουν να ανεβάσουν τα επίπεδά της στο αίμα, είτε ακόμη και αν τα ανεβάσουν σε ιδανικά επίπεδα (πάνω από 50 ng/dl), συνεχίζουν να έχουν συμπτώματα που συνδέονται με την έλλειψη της συγκεκριμένης βιταμίνης (κόπωση, διαταραχές στον ύπνο και στη διάθεση, δυσλειτουργία του ανοσοποιητικού, οστεοπόρωση, χρόνιες φλεγμονές)[iv][v].    

Ελλείψεις σε μικροθρεπτικά συστατικά: οριακές ελλείψεις σε βιταμίνες, μεταλλικά στοιχεία, αντιοξειδωτικά περιγράφονται με τον όρο «κρυμμένη πείνα» και επιβαρύνουν τον μεταβολισμό, το ανοσοποιητικό και το ορμονικό σύστημα[vi][vii][viii].

-  Διαταραχή στη μικροβιακή χλωρίδα: το σύνολο των μικροοργανισμών που αποικίζουν το ανθρώπινο σώμα ονομάζεται μικροβίωμα ή μικροβιακή χλωρίδα. Αποτελείται από αρκετές δεκάδες τρισεκατομμύρια μικροβίων και παίζει κεντρικό ρόλο στη διατήρηση της φυσιολογικής λειτουργίας του οργανισμού. Αποτελείται κατά 85% περίπου από φιλικά μικρόβια (προβιοτικά) και κατά 15% από μικρόβια που υπό συνθήκες μπορούν να προκαλέσουν νόσο (δυνητικά παθογόνα). Ο στρεπτόκοκκος, ο σταφυλόκοκκος, η κάντιντα, οι εντερόκοκκοι, το ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού κ.ά είναι μέρος της φυσιολογικής ανθρώπινης μικροβιακής χλωρίδας, μπορούν όμως υπό συνθήκες να αναπτυχθούν πέρα από το φυσιολογικό και να προκαλέσουν νόσο.

Η πρόσληψη αντιβιοτικών, η αυξημένη κατανάλωση ζάχαρης, συντηρητικών, υψηλά επεξεργασμένων τροφών και αλκοόλ, το στρες και η έκθεση σε βιομηχανικά χημικά, αλλοιώνουν τη σύσταση του μικροβιώματος και αυξάνουν την πιθανότητα εκδήλωσης νόσου[ix].  

-  Διαταραχή στην ικανότητα επίλυσης της φλεγμονής: Η επίλυση της φλεγμονής είναι μια ενεργή, εξαιρετικά συντονισμένη διαδικασία για την αναδόμηση των ιστών και την απομάκρυνση των νεκρών βακτηριδίων και κυττάρων. Στη θυρεοειδίτιδα Χασιμότο η καταστροφή του αδένα από το ανοσοποιητικό και η αδυναμία επίλυσης της φλεγμονής που προκύπτει, οδηγεί σε υπολειτουργία του αδένα[x].
 
Για την ουσιαστική βελτίωση της κλινικής εικόνας,  η αντιμετώπιση της νόσου του Χασιμότο πρέπει να περιλαμβάνει, μαζί με τη ρύθμιση των θυρεοειδικών ορμονών, τον εντοπισμό και τη  διόρθωση των ελλείψεων και των μεταβολικών διαταραχών που τη συνοδεύουν.


 
Ειδικές Εξετάσεις Καθορίζουν την Αντιμετώπιση της Θυρεοειδίτιδας Χασιμότο 

Ο εντοπισμός και η αντιμετώπιση των μεταβολικών διαταραχών, μπορεί να γίνει μόνο με τη διενέργεια ειδικών εξετάσεων που αναλύουν μικρά μόρια στο αίμα. Ανιχνεύονται μεταβολικές διαταραχές που συνδέονται με την πορεία και την εκδήλωση της θυρεοειδίτιδας Χασιμότο. Η μεταβολική κατάσταση ενός ατόμου είναι ο κύριος παράγοντας κινδύνου εκδήλωσης της νόσου.

Το είδος των αναλύσεων δεν είναι συγκρίσιμο με τις κοινές εργαστηριακές εξετάσεις. Πρόκειται για υψηλά εξειδικευμένες εξετάσεις, που διενεργούνται σελιγότερα από 10 εργαστήρια παγκοσμίως με πολύ υψηλά στάνταρ. 

Στην Ελλάδα διενεργούνται αποκλειστικά στην κλινική μας. 

Οι συγκεκριμένες εξετάσεις ονομάζονται μεταβολομικές αναλύσεις. Μετράνε πολύ μικρά μόρια που συμμετέχουν στις χημικές αντιδράσεις του οργανισμού. Το πλεονέκτημά τους είναι ότι καταγράφουν τις ακριβείς ελλείψεις και μεταβολικές διαταραχές, καθιστώντας έτσι αποτελεσματική την αντιμετώπιση και πρόληψη αυτοάνοσων και χρόνιων νοσημάτων.



Δείκτες που Ανιχνεύονται μέσω της Εξέτασης Metabolomic Analysis®

Οι μεταβολομικές αναλύσεις εντοπίζουν μεταβολικές διαταραχές που προωθούν την ανάπτυξη και την εκδήλωση της νόσου Hashimoto και αφορούν[xi][xii][xiii]:

  • Σε ελλείψεις μικροθρεπτικών συστατικών: ελλείψεις σε βιταμίνη D, βιταμίνη C, σελήνιο, ψευδάργυρο, αντιοξειδωτικά και ωμέγα-3 συνδέονται με επιδείνωση της λειτουργίας του ανοσοποιητικού συστήματος, της εμφάνισης φλεγμονής και της κατάστασης της υγείας ασθενών με Hashimoto.
     
  • Στην παραγωγή ενέργειας στα μιτοχόνδρια (οργανίδια όπου παράγεται ενέργεια στα κύτταρα): η μιτοχονδριακή δυσλειτουργία συνδέεται με κακή λειτουργία του θυρεοειδή αδένα και ανάπτυξη της νόσου του Χασιμότο. Η μειωμένη απόδοση των μιτοχονδρίων, οδηγεί το θυρεοειδή σε υπερ-λειτουργία και σταδιακή έκπτωση της λειτουργίας του.
     
  • Σε δυσχέρεια στο μεταβολισμό των απλών ζαχάρων: κατανάλωση απλών ζαχάρων μεγαλύτερη από αυτή που μπορεί να μεταβολίσει ο κάθε οργανισμός, πυροδοτεί φλεγμονές και είναι σημαντικός δείκτης για την πορεία της νόσου.
     
  • Στην αντίσταση στην ινσουλίνη: η ινσουλίνη λειτουργεί ως κατασταλτικός παράγοντας στη λειτουργία του θυρεοειδή αδένα. Αυξημένα επίπεδα ινσουλίνης διαταράσσουν επίσης τη λειτουργία του ανοσοποιητικού συστήματος, επιδεινώνουν την αυτοανοσία και επιταχύνουν την καταστροφή του αδένα. 
     
  • Στο μεταβολισμό των νευροδιαβιβαστών: ουσίες όπως η ντοπαμίνη, η σεροτονίνη και η αδρεναλίνη μεταβιβάζουν μηνύματα μεταξύ των κυττάρων και ρυθμίζουν τη λειτουργία του νευρικού και ορμονικού συστήματος. Οι μεταβολομικές αναλύσεις παρέχουν ακριβή εικόνα για την έκκριση των συγκεκριμένων νευροδιαβιβαστών.
     
  • Στο μεταβολισμό των λιπαρών οξέων: η σχέση μεταξύ ωμέγα-3 και ωμέγα-6 λιπαρών είναι σημαντικός δείκτης για την ικανότητα του οργανισμού να διαχειρίζεται τις φλεγμονές, ενώ παράλληλα παίζουν κεντρικό ρόλο στην ρύθμιση της φυσιολογικής απόκρισης του ανοσοποιητικού συστήματος.
     
  • Στην κατάσταση της μικροβιακής χλωρίδας του οργανισμού: αλλοίωση του μικροβιώματος συνδέεται με επιδείνωση της λειτουργίας του ανοσοποιητικού συστήματος και της ικανότητας του να ξεχωρίζει μεταξύ των δικών του ιστών και εξωγενών στοιχείων, όπως παθογόνα μικρόβια και ιοί.
     
Η σύγχρονη αντιμετώπιση της νόσου του Χασιμότο επικεντρώνεται στην αποκατάσταση των παραπάνω διαταραχών, με τον εντοπισμό και τη διόρθωση των ελλείψεων και των μεταβολικών διαταραχών που οδήγησαν στην ανάπτυξη της νόσου, ώστε να διατηρηθεί η βέλτιστη μεταβολική κατάσταση του οργανισμού.

Με βάση την κλινική μας εμπειρία στους ασθενείς με νόσο του Χασιμότο, ιατρικές παρεμβάσεις σύμφωνα με τα αποτελέσματα των μεταβολομικών αναλύσεων επιφέρουν:


  • Βελτίωση της πορείας της νόσου, με αναχαίτιση της περαιτέρω καταστροφής του θυρεοειδή αδένα.
     
  • Διατήρηση και ενίσχυση της εναπομείνασας λειτουργίας του θυροειδή αδένα, η οποία επιτρέπει στον οργανισμό να προσαρμόζεται μεταβολικά στις συνεχείς αλλαγές που απαιτούνται από τις ανάγκες της καθημερινότητας, επιτρέποντας μια πολύ καλή ποιότητα ζωής.
     
  • Σταδιακή μείωση των επιπέδων των αυτο-αντισωμάτων.
     
  • Μείωση του αισθήματος κόπωσης και αύξηση των επιπέδων ενέργειας.
     
  • Βελτίωση της διάθεσης και μείωση των έντονων συναισθηματικών μεταπτώσεων, λόγω της κακής λειτουργίας του αδένα. 
     
  • Μείωση του κινδύνου βλάβης σε άλλα όργανα και εκδήλωσης επιπρόσθετου αυτοάνοσου νοσήματος.
     
  • Βελτίωση του μεταβολισμού και επίτευξη φυσιολογικού σωματικού βάρους.
     
  • Βελτίωση της ανταπόκρισης στη φαρμακευτική αγωγή.
 
Συνήθως απαιτούνται 6-8 μήνες για την επίτευξη μιας σημαντικής αλλαγής, ένα έτος για να σταθεροποιηθεί ο οργανισμός σε ένα καλύτερο επίπεδο λειτουργίας και δύο χρόνια για την επίτευξη των βέλτιστων αποτελεσμάτων.

Καθώς διορθώνονται οι αποκλίσεις από την ιδανική κατάσταση λειτουργίας, το σώμα ενεργοποιεί και πάλι τις φυσιολογικές μεταβολικές διεργασίες και εμφανίζει διαφορετικές ανάγκες.

Αλλαγές προκύπτουν ταυτόχρονα σε πολλαπλά μεταβολικά μονοπάτια του οργανισμού με την έναρξη της αγωγής. Αυτές, είναι ζωτικής σημασίας να εντοπιστούν και να διαχειριστούν κατάλληλα, ώστε να συνεχιστεί η διαδικασία αποκατάστασης. Σε διαφορετική περίπτωση, οι διαδικασίες αποκατάστασης του οργανισμού δεν προχωρούν, καθυστερώντας σημαντικά τη βελτίωση της υγείας.   

Μέσα από την κλινική μας εμπειρία έχουμε διαπιστώσει ότι η διόρθωση ελλείψεων του οργανισμού σε βιταμίνες και άλλα στοιχεία, η αποκατάσταση του μεταβολισμού και η ρύθμιση του βάρους σε φυσιολογικά επίπεδα, αλλάζουν ριζικά την πορεία της νόσου του Hashimoto προς το καλύτερο και βελτιώνουν την ποιότητα ζωής των ασθενών, από μια εικόνα σταθερής επιδείνωσης, σε μια σταθερής βελτίωσης.

Είναι ζωτικής σημασίας η ταχύτερη δυνατή παρέμβαση για την αποκατάσταση των παραπάνω, με στόχο την αναστολή της εξέλιξης της νόσου.





Βιβλιογραφικές Αναφορές:
 

[i] Is a Normal TSH Synonymous With “Euthyroidism” in Levothyroxine Monotherapy?
Sarah J. Peterson, Elizabeth A. McAninch, Antonio C. Bianco. The Journal of Clinical Endocrinology & Metabolism 2016.
[ii] Impact of stress on metabolism and energy balance. Cristina Rabasa, Suzanne L Dickson. Current Opinion in Behavioral Sciences. 2016.
[iii] Changes in Glucose-Lipid Metabolism, Insulin Resistance, and Inflammatory Factors in Patients With Autoimmune Thyroid Disease Yi Lei et. al. J Clin Lab Anal . 2019
[iv] Vitamin D and thyroid disorders: a systematic review and Meta-analysis of observational studies  Sorour Taheriniya et al. BMC Endocr Disord. 2021.
[v] Introducing the thyroid gland as another victim of the insulin resistance syndrome. Jorge Rezzonico et al. Thyroid 2008. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/18346005/
[vi] Enhanced oxidative stress in Hashimoto's thyroiditis: inter-relationships to biomarkers of thyroid function.Rostami R, Aghasi MR, Mohammadi A, Nourooz-Zadeh J. Clin Biochem. 2013 Mar
[vii] Metabolic profiling of organic and fatty acids in chronic and autoimmune diseases. Evangelia Sarandi, Dimitris Tsoukalas et al. Advances in Clinical Chemistry. July 15, 2020. Elsevier Inc.
[viii] Multiple Nutritional Factors and the Risk of Hashimoto's Thyroiditis Shiqian Hu, Margaret P Rayman. Thyroid . 2017 May. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/28290237/
[ix] Gut microbiota and Hashimoto's thyroiditis. Camilla Virili et al. Rev Endocr Metab Disord . 2018 Dec.
[x] Prediction of Autoimmune Diseases by Targeted Metabolomic Assay of Urinary Organic Acids. Dimitris Tsoukalas et. al. Metabolites. 2020 Dec 8.
[xi] Non-communicable Diseases in the Era of Precision Medicine: An Overview of the Causing Factors and Prospects. Dimitris Tsoukalas et al. Bio#Futures. Springer, Cham. May 2021.
[xii] Targeted Metabolomic Analysis of Serum Fatty Acids for the Prediction of Autoimmune Diseases. Dimitris Tsoukalas, Vassileios Fragoulakis, Evangelia Sarandi et. al. Frontiers in Molecular Biosciences, Metabolomics (6), 2019, Published 1 November 2019. https://www.frontiersin.org/articles/10.3389/fmolb.2019.00120/full
[xiii] Micronutrient deficiencies in patients with COVID-19: how metabolomics can contribute to their prevention and replenishment. Dimitris Tsoukalas1,2 and Evangelia Sarandi2,3 BMJ Nutri Prev Heal. Nov. 2020
Επιμέλεια Κειμένου: Επιστημονική Ομάδα Metabolomic Medicine

Συνεργαζόμαστε με ερευνητές και ιδρύματα σε όλο τον κόσμο για να παρέχουμε τις πιο προηγμένες και ακριβείς αναλύσεις.

Επιστημονική Ομάδα

www.metabolomicmedicine.com Η Επιστημονική Ομάδα της Metabolomic Clinic αποτελείται από εξειδικευμένους κλινικούς ιατρούς που μοιράζονται μαζί σας την εμπειρία τους στην αιχμή της σύγχρονης ιατρικής. Δείτε τους όλους
Ας κρατήσουμε επαφή.
Εγγραφείτε στο newsletter και κατεβάστε δωρεάν τον οδηγό για όσους έχουν διαγνωστεί με αυτοάνοσο νόσημα.