Δημοφιλή Άρθρα

Δημοφιλή Άρθρα

Υπηρεσίες

Θυρεοειδής, o Ρυθμιστής του Μεταβολισμού


Ο θυρεοειδής είναι ένας μικρός αδένας που βρίσκεται στη βάση του λαιμού και έχει σχήμα θυρεού (ασπίδα, οικόσημο). 

Θυρεοειδής, o Ρυθμιστής του Μεταβολισμού

Ο θυρεοειδής είναι ένας μικρός αδένας με σχήμα θυρεού (ασπίδα, οικόσημο), που βρίσκεται στη βάση του λαιμού, ακριβώς κάτω από το μήλο του Αδάμ.  Η βασική λειτουργία του είναι η ρύθμιση του μεταβολισμού. Αυξάνει ή μειώνει το μεταβολισμό ανάλογα με τις συνθήκες (κρύο, ζέστη), τις ανάγκες (ξεκούραση, άσκηση) αλλά και την συναισθηματική μας κατάσταση (θυμός, φόβος, χαρά)[1][2].

Οι δύο κύριες μεταβολικές ορμόνες που εκκρίνει ο θυρεοειδής[2] είναι οι:
  • Τ4 (Θυροξίνη)
     
  • Τ3 (Τρι-ιωδο-θυρονίνη)
 
οι αριθμοί 3 και 4 μετά το Τ, αναφέρονται στο πόσα άτομα ιωδίου περιέχονται στην κάθε ορμόνη (βλ. εικόνα 1 και 2).




Εικόνα 1: Η Τ3 (τρι-ιωδο-θυρονίνη) περιέχει 3 άτομα ιωδίου (Ι). 


Από τις δύο ορμόνες, η δραστική είναι η Τ3 και επηρεάζει σχεδόν κάθε κύτταρο και μεταβολική διαδικασία μέσα στο σώμα όπως:

  • Την ανάπτυξη
  • Τη θερμοκρασία του σώματος
  • Την καρδιακή λειτουργία  
  • Την έμμηνο ρύση
  • Την παραγωγή του αίματος (αιμοποίηση)
  • Την ανάπτυξη των τριχών
  • Την αποθήκευση και την καύση του λίπους   
  • Τη γονιμότητα
  • Την κινητικότητα του εντέρου
  • Τη διαδικασία της πέψης
  • Τη νεφρική λειτουργία
  • Τη διάσπαση και το μεταβολισμό των υδατανθράκων
  • Τα επίπεδα της χοληστερίνης στο αίμα
  • Τον ύπνο
  • Τη συναισθηματική διάθεση
  • Τη σεξουαλική δραστηριότητα
  • Την παραγωγή ενέργειας στους μύες 
 


Εικόνα 2. Η Τ4 (Θυροξίνη) περιέχει 4 άτομα ιωδίου (Ι). 


Ο θυρεοειδής εκκρίνει κυρίως την αδρανή ορμόνη Τ4, η οποία στη συνέχεια μετατρέπεται σε Τ3, ανάλογα με τις συνθήκες και τις ανάγκες των κυττάρων. Η έκκριση και ενεργοποίηση των θυρεοειδικών ορμονών, είναι ένας ευαίσθητος και ακριβής μηχανισμός ρύθμισης, που επιτρέπει στο σώμα να προσαρμοστεί και να ανταποκριθεί άμεσα σε αλλαγές των συνθηκών λειτουργίας του.


Όταν ο θυρεοειδής δυσλειτουργεί παράγονται μεγαλύτερες ή μικρότερες ποσότητες θυρεοειδικών ορμονών, από όσες χρειάζονται για την ομαλή λειτουργία του οργανισμού. 
 
Ανάλογα με το αν ο θυρεοειδής υπερ-λειτουργεί ή υπο-λειτουργεί, μπορεί κανείς να νιώθει υπερένταση ή κόπωση, όπως και να μειώνεται ή να αυξάνεται το σωματικό του βάρος αντίστοιχα.  

Οι γυναίκες είναι πιο πιθανό, σε σχέση με τους άντρες, να αναπτύξουν κάποιο νόσημα του θυρεοειδή, ιδιαίτερα αμέσως μετά την εγκυμοσύνη και μετά την εμμηνόπαυση.
 
 
Εγκέφαλος – Θυρεοειδής
 
Οι εντολές για το πόση Τ3 και Τ4 θα εκκρίνει ο θυρεοειδής, ξεκινούν από τον εγκέφαλο. Η ορμόνη που ρυθμίζει την έκκριση των θυρεοειδικών ορμονών, είναι η TSH (Thyroid Stimulating Hormone) και εκκρίνεται από έναν αδένα -την υπόφυση- που βρίσκεται στη βάση του κρανίου.
 

Εικόνα 3. Ο εγκέφαλος διαμέσου της έκκρισης TSH από την υπόφυση, ελέγχει τη θυρεοειδική λειτουργία και το μεταβολισμό. JAMA, τροποποιημένη. 
 

Όταν ο οργανισμός χρειάζεται μεγαλύτερη ποσότητα θυρεοειδικών ορμονών, ο εγκέφαλος δίνει εντολή στην υπόφυση να αυξήσει την έκκριση της TSH. Όσο μικρότερες ποσότητες Τ3 και Τ4 κυκλοφορούν στο αίμα, τόσο αυξάνονται τα επίπεδα της TSH, ώστε να δώσουν εντολή στο θυρεοειδή να απελευθερώσει μεγαλύτερη ποσότητα Τ3 και Τ4, ανάλογα με τις ανάγκες.

Υψηλές τιμές TSH, υποδηλώνουν ότι ο θυρεοειδής υπολειτουργεί και χρειάζονται μεγαλύτερες ποσότητες TSH για να ανταπεξέλθει – υποθυρεοειδισμός. Ενώ όταν έχουμε πολύ χαμηλά επίπεδα TSH, αυτό σημαίνει ότι ο θυρεοειδής υπερ-λειτουργεί – υπερθυρεοδισμός.

Η επικοινωνία με τον εγκέφαλο και το ορμονικό σύστημα είναι αμφίδρομη. Ο θυρεοειδής, αλληλοεπιδρά μέσω νευρικών και ορμονικών οδών, με το φλοιό του εγκεφάλου, ενώ επηρεάζει και επηρεάζεται από τις ορμόνες του στρες (αδρεναλίνη, κορτιζόλη, ντοπαμίνη).
 
 
Θυρεοειδής & Στρες
 
Συνήθως, όταν αναφερόμαστε στον όρο στρες, έχουμε στο μυαλό μας το ψυχογενές στρες. Οποιαδήποτε όμως ξαφνική αλλαγή ή έντονη δυσκολία, που αναγκάζει το σώμα να προσαρμοστεί, ορίζεται ως στρες.
 
Αλλαγές θερμοκρασίας, ελλείψεις θρεπτικών συστατικών, η έκθεση σε τοξικές χημικές ενώσεις, όπως το κάπνισμα και το αλκοόλ, οι συναισθηματικές απώλειες, η αυξημένη οξείδωση, είναι μερικά παραδείγματα στρες.
 
Ο θυρεοειδής είναι ευάλωτος στο στρες, καθώς η λειτουργία του αλλάζει άμεσα υπό συνθήκες στρες. Συναισθηματικές, ορμονικές και μεταβολικές αλλαγές, προκαλούν αλλαγές και στη θυρεοειδική λειτουργία. Χρόνια συναισθηματικά, μεταβολικά ή άλλα είδη στρες μπορούν να έχουν αρνητική επίδραση στο θυρεοειδή[3][4][5][6][7].
 

Γιατί Νοσεί ο Θυρεοειδής

Ο θυρεοειδής αδένας, ρυθμίζει συνεχώς το μεταβολισμό και κυρίως την ταχύτητα που γίνονται οι μεταβολικές διεργασίες. Είναι υπεύθυνος για τη ρύθμιση και την προσαρμογή του μεταβολισμού στις καθημερινές εναλλαγές συνθηκών που αφορούν την εξωτερική θερμοκρασία, τις απαιτήσεις για ενέργεια, την πέψη και τις εναλλαγές της διάθεσης, μεταξύ άλλων.

Αν θα πρέπει να ανέβουμε τις σκάλες ή να κάνουμε σωματική άσκηση, ο θυρεοειδής αυξάνει τη λειτουργία του και επιταχύνει το μεταβολισμό, το ίδιο κάνει και όταν κάνει κρύο, όταν έχουμε στρες και πρέπει να αντιμετωπίσουμε κάποια δυσκολία στη ζωή, αλλά και όταν είμαστε χαρούμενοι ή ενθουσιασμένοι.

Όταν όμως ξεκουραζόμαστε, είμαστε χαλαροί, λυπημένοι ή κάνει ζέστη, ο θυρεοειδής μειώνει τη λειτουργία του και αντίστοιχα, το μεταβολισμό.

Η μειωμένη λειτουργία του θυρεοειδή και η επιβράδυνση του μεταβολισμού, είναι και ο λόγος που ο υπο-θυρεοειδισμός εμφανίζεται με κούραση, δυσανεξία στο κρύο, μελαγχολία και αύξηση βάρους, μεταξύ άλλων.

Αντίθετα, ο υπερ-θυρεοειδισμός εμφανίζεται με συμπτώματα όπως υπερένταση, απώλεια βάρους, ταχυκαρδία, δυσανεξία στη ζέστη και γενικά συμπτώματα που συνδέονται με αυξημένο μεταβολισμό.
 
Αποκλίσεις από τον τρόπο ζωής και διατροφής, για τον οποίο είναι γενετικά προγραμματισμένος ο ανθρώπινος οργανισμός, είναι οι βασικοί παράγοντες στην εμφάνιση των νοσημάτων του θυρεοειδούς.

Χαμηλά επίπεδα βιταμίνης D και σεληνίου, η έλλειψη ιωδίου αλλά και η επιβάρυνση του οργανισμού από βιομηχανικά χημικά που διαταράσσουν το ορμονικό σύστημα, αλλά και ορισμένα φάρμακα, εμποδίζουν την ομαλή λειτουργία του θυρεοειδή[8][9][10][11].
 
Γνωρίζουμε επίσης, ότι το μεταβολικό σύνδρομο και η αντίσταση στην ινσουλίνη, συνδέονται άμεσα με δυσλειτουργία του θυρεοειδή[12][13]. Άτομα που εμφανίζουν δυσλειτουργία του θυρεοειδή, έχουν αυξημένο κίνδυνο για αντίσταση στην ινσουλίνη και μεταβολικό σύνδρομο, επιδείνωση του μεταβολισμού των λιπιδίων, αυξημένο σωματικό βάρος και υπέρταση, τα οποία συνδυαστικά αυξάνουν σημαντικά τον καρδιαγγειακό κίνδυνο[14][15].


Θυρεοειδής και Μεταβολικό Στρες
 
Ο θυρεοειδής είναι ένα από τα πιο ευαίσθητα όργανα στο στρες. Όπως αναφέραμε, υπάρχουν πολλοί παράγοντες που προκαλούν στρες: μεταβολικοί, χημικοί, ψυχογενείς, οξειδωτικοί και άλλοι.   

Το μεταβολικό στρες, είναι ένας σημαντικός παράγοντας στην ανάπτυξη νοσημάτων του θυρεοειδούς. Η λέξη στρες στα Αγγλικά σημαίνει "πιέζω", "ζορίζω κάτι πέρα από τα όρια του". Ως μεταβολικό στρες, ορίζεται η κατάσταση κατά την οποία ο οργανισμός πιέζεται, λόγω μεταβολικών διαταραχών και έλλειψεων βασικών μικροθρεπτικών συστατικών. Η απόδοση του κάθε κυττάρου στο σώμα, όσον αφορά στην παραγωγή ενέργειας, μειώνεται και αυξάνεται εναλλακτικά η έκκριση συγκεκριμένων ορμονών για να καλύψουν το ενεργειακό έλλειμμα. Μια από αυτές είναι και η Τ3.

Όσο χαμηλότερη είναι η απόδοση του μεταβολισμού, τόσο μεγαλύτερη είναι η ανάγκη παρέμβασης από πλευράς του θυρεοειδούς.

Η μακροχρόνια ανάγκη παρέμβασης και υπερ-λειτουργίας του θυρεοειδούς αδένα, οδηγεί σε αλλοίωση, τόσο της λειτουργίας, όσο και της δομής του. Υπό τη συνεχή ενεργοποίηση της TSH, αρχικά παρατηρείται μια διάχυτη αλλαγή στη σύσταση του θυρεοειδικού αδένα (παρέγχυμα), που σταδιακά καταλήγει στην δημιουργία όζων (μικρά εξογκώματα). Η αλλοίωση της μορφολογίας των κυττάρων, φτάνει κάποια στιγμή στο σημείο όπου το ανοσοποιητικό δεν αναγνωρίζει αυτά τα κύτταρα και παράγει αντισώματα εναντίων τους[15][16].

Η καταστροφή στη συνέχεια, προκαλείται και από τον ίδιο τον οργανισμό, όπου σταδιακά θα οδηγήσει σε υπολειτουργία του αδένα και ενδεχομένως χρόνιες παθήσεις, όπως όζους, υπερθυρεοειδισμό (νόσο του Graves), θυρεοειδίτιδα Hashimoto (Χασιμότο), υποθυρεοειδισμό και βρογχοκήλη (διόγκωση του θυρεοειδούς - με ανάγκη για φαρμακευτική παρέμβαση.
 
 
Γιατί είναι Σημαντική η Έγκαιρη Διάσωση, έστω και Τμήματος του Αδένα
 
Ο θυρεοειδής σταδιακά καταβάλλεται, στην προσπάθειά του να ενεργοποιήσει ένα μεταβολισμό που δεν λειτουργεί σωστά. Το πρόβλημα όμως, δεν αφορά στο θυρεοειδή, αλλά στον ίδιο το μεταβολισμό και τους παράγοντες που τον ρυθμίζουν.
 
Σε αυτό το σημείο, η εξωγενής χορήγηση ορμονών, είναι ένα ζωτικό εργαλείο που μπορεί να βελτιώσει την κλινική εικόνα και την ποιότητα ζωής του ασθενούς. Ωστόσο, μπορεί εύκολα να καταλάβει κανείς, ότι η προσαρμογή που γίνεται στη φαρμακευτική αγωγή 2-3 φορές το χρόνο, δεν μπορεί να υποκαταστήσει πλήρως τη συνεχή και ακριβή ρύθμιση που κάνει το ανθρώπινο σώμα, με αποκρίσεις που γίνονται και σε χρονικό διάστημα δευτερολέπτων[17][18].

Έχουμε διαπιστώσει μέσα από την εμπειρία μας, ότι ακόμη και όταν ο θυρεοειδής αδένας υπολειτουργεί έως και κατά 80%, αυτό το ποσοστό μπορεί να καλυφθεί μέσα από ορμονική υποκατάσταση. Η υπολειπόμενη κατά 20% λειτουργία του αδένα, μπορεί να καλύψει κατά σημαντικό ποσοστό συνήθεις προσαρμογές του μεταβολισμού στις ανάγκες της καθημερινότητας, επιτρέποντας μια πολύ καλή ποιότητα ζωής.

Γι’ αυτό είναι πολύ σημαντικό να κάνουμε ότι είναι δυνατόν, ώστε να διατηρηθεί οποιαδήποτε υπολειπόμενη λειτουργία του αδένα, που να επιτρέπει στον οργανισμό να προσαρμόζεται μεταβολικά σε αυτές τις αλλαγές.
 
Η ουσιαστική λύση είναι η αποκατάσταση της φυσιολογικής λειτουργίας του οργανισμού και η αποκατάσταση των μεταβολικών παραγόντων, που συνέβαλαν στην ανάπτυξη της θυρεοειδικής νόσου.


Τρόποι αντιμετώπισης

Eνέργειες που μπορούν να εφαρμοστούν επιπρόσθετα της ενδεδειγμένης φαρμακευτικής αγωγής, για την αντιμετώπιση των υποκείμενων μεταβολικών προβλημάτων του θυρεοειδούς και την αποκατάσταση της φυσιολογικής λειτουργίας του οργανισμού είναι:

  • Η διατήρηση ιδανικών επιπέδων βιταμίνης D. Η βιταμίνη D, αυξάνει την απόδοση των χημικών αντιδράσεων σε όλα τα κύτταρα, βελτιώνει την έκφραση των γονιδίων και είναι απαραίτητη στην ομαλή θυρεοειδική λειτουργία[8,9][15][19].
     
  • Η διατήρηση φυσιολογικού βάρους με χαμηλά επίπεδα ινσουλίνης. Η αυξημένη ινσουλίνη αποσταθεροποιεί όλο το ορμονικό σύστημα και εμποδίζει την μετατροπή της Τ4 σε ενεργό Τ3. Η λύση της αντίστασης της ινσουλίνης συνδέεται με βελτίωση της θυρεοειδικής λειτουργίας[12][13][15].
     
  • Η διόρθωση ελλείψεων μικροθρεπτικών συστατικών όπως το ιώδιο, το σελήνιο, ο σίδηρος και το μαγνήσιο είναι στοιχεία ζωτικής σημασίας για την ομαλή λειτουργία του θυρεοειδούς[6][10][14].
     
  • Ο εντοπισμός και η διαχείριση του μεταβολικού στρες. Ανενεργά μεταβολικά μονοπάτια οδηγούν σε μείωση της παραγωγής ενέργειας και σε στρες που οφείλεται σε μεταβολικούς λόγους. Ο θυρεοειδής πιέζεται ιδιαίτερα υπό τέτοιες συνθήκες και η δυνατότητα του οργανισμού να αποκαταστήσει τη φυσιολογική λειτουργία είναι σχεδόν αδύνατη, αν δεν επανέλθει η βιοχημική ισορροπία[15][20][21].
     
  • Η άσκηση, μειώνει τα επίπεδα αδρεναλίνης, σπάει την αντίσταση στην ινσουλίνη και βοηθά στον έλεγχο του σωματικού βάρους.
     
  • Η πόση άφθονου νερού. Η αφυδάτωση ακόμη και σε μικρό βαθμό μπορεί να μειώσει τη λειτουργία του μεταβολισμού κατά 40%.
                 
  • Η μείωση του συναισθηματικού στρες, μέσα από μια θετική ματιά προς τη ζωή και την αποφυγή αρνητικών επιδράσεων και ειδήσεων.
     
  • Η μελέτη βιβλίων που αυξάνουν την κατανόηση και τις δεξιότητες. Ζούμε στην εποχή της πληροφορίας και μπορούμε να ωφελούμαστε από την αυξημένη πρόσβαση σε χρήσιμες πληροφορίες. Το πιο ασφαλές κριτήριο είναι πάντα αν αυτό που μαθαίνουμε μας κάνει πιο ικανούς και πιο χρήσιμους σε εμάς και στους γύρω μας.

Για την αντιμετώπιση παθολογικών καταστάσεων που αφορούν το θυρεοειδή, είναι απαραίτητος ο εντοπισμός των μεταβολικών διαταραχών μέσω της μέτρησης πολύ μικρών μορίων, που οδηγεί σε ακριβείς ιατρικές παρεμβάσεις στον τρόπο ζωής και διατροφής, ώστε να επανέλθει ο οργανισμός στη φυσιολογική του λειτουργία.

Βασικός στόχος της θεραπείας, πρέπει να είναι η επαναφορά της ομαλής λειτουργίας του θυρεοειδούς, κατά το μέγιστο δυνατό. Έχουμε διαπιστώσει ότι στην πλειοψηφία των περιπτώσεων, η διόρθωση ελλείψεων του οργανισμού σε βιταμίνες και άλλα στοιχεία, η αποκατάσταση του μεταβολισμού και η ρύθμιση του βάρους σε φυσιολογικά επίπεδα μπορούν να αλλάξουν ριζικά την πορεία των παθήσεων του θυρεοειδούς και να βελτιώσουν την ποιότητα ζωής των ασθενών.






Διαβάστε περισσότερα για την προσέγγιση της κλινικής μας εδώ  



 

 Βιβλιογραφία

[2] Guyton and Hall Textbook of Medical Physiology, 14th Edition Author: John E. Hall, Elsevier 06/2020
[3] Enhanced oxidative stress in Hashimoto's thyroiditis: inter-relationships to biomarkers of thyroid function. Rostami R, Aghasi MR, Mohammadi A, Nourooz-Zadeh J. Clin Biochem. 2013 Mar
[4] Assessment of hair cortisol in euthyroid, hypothyroid, and subclinical hypothyroid subjects Darya Saeed Abdulateef, Taha Othman Mahwi. Endocrine . 2019 Jan.
[5] Hyperthyroidism Simone De Leo, MD Sun Y Lee, MD Prof Lewis E Braverman, MD. The Lancet March 30, 2016.
[6] Multiple Nutritional Factors and the Risk of Hashimoto's Thyroiditis Shiqian Hu, Margaret P Rayman. Thyroid . 2017 May.
[7] Mechanisms in endocrinology. Role of emotional stress in the pathophysiology of Graves' disease Géraldine Falgarone et. al. Eur J Endocrinol. Jan 2013https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/23027804/.
[8] The Role of Vitamin D in Thyroid Diseases Dohee Kim. Int J Mol Sci . 2017 Sep.
[9] Immunomodulatory Effects of Vitamin D in Thyroid Diseases Chiara Mele et. al. Nutrients . 2020 May.
[10] Selenium in thyroid disorders — essential knowledge for clinicians. Kristian Hillert Winther et. al. Nature Reviews Endocrinology (2020).
[11] Thyroid Function Disruptors: from nature to chemicals Karen J Oliveira et. al. J Mol Endocrinol . 2018 Jul.
[12] Thyroid dysfunction in metabolic syndrome patients and its relationship with components of metabolic syndrome. Saroj Khatiwada. Clin Diabetes Endocrinol. 2016. Springer Nature.
[13] Metabolic syndrome is associated with an increased incidence of subclinical hypothyroidism – A Cohort Study Chia-Hsuin Chang et. al. Nature Scientific Reports 2017 July.
[14] Subclinical thyroid disease. Prof David S Cooper, MD Prof Bernadette Biondi, MD. The Lancet January 23, 2012.
[15] Metabolic profiling of organic and fatty acids in chronic and autoimmune diseases. Evangelia Sarandi, Maria Thanasoula, Chrisanthi Anamaterou, Evangelos Papakonstantinou, Franco Geraci, Maria Michelle Papamichael, Catherine Itsiopoulos, Dimitris Tsoukalas. Advances in clinical chemistry (Elsevier) 2020, in print.
[16] Thyroid nodules. Geanina Popoveniuc, Jacqueline Jonklaas. Med Clin North Am . 2012.
[17] Thyroid Hormone Regulation of Metabolism Rashmi Mullur, Yan-Yun Liu, and Gregory A. Brent. Physiol Rev. 2014 Apr.
[18] Impact of stress on metabolism and energy balance. Cristina Rabasa, Suzanne L Dickson. Current Opinion in Behavioral Sciences. 2016.
[19] The vitamin D receptor: new paradigms for the regulation of gene expression by 1,25-dihydroxyvitamin D(3) J Wesley Pike 1, Mark B Meyer. Endocrinol Metab Clin North Am . 2010.
[20] Application of Metabolomics: Focus on the Quantification of Organic Acids in Healthy Adults Dimitris Tsoukalas. Int J Mol Med . 2017.
[21] Targeted Metabolomic Analysis of Serum Fatty Acids for the Prediction of Autoimmune Diseases Dimitris Tsoukalas, Vassileios Fragoulakis, Evangelia Sarandi et. al. Frontiers in Molecular Biosciences, Metabolomics (6), November 2019.
 
 
Επιμέλεια Κειμένου: Επιστημονική Ομάδα Metabolomic Medicine

Εγγραφειτε στο Newsletter μας και αποκτηστε δωρεαν αποσπασμα του βιβλιου
Συνεργαζόμαστε με ερευνητές και ιδρύματα σε όλο τον κόσμο για να παρέχουμε τις πιο προηγμένες και ακριβείς αναλύσεις.
Ειδικός Γενικός Οικογενειακός Ιατρός Διδάκτωρ Πανεπιστημίου "Universita` degli Studi di Napoli, Federico II" Πρόεδρος του European Institute of Nutritional Medicine
Ειδικός Γενικός Οικογενειακός Ιατρός-Διδάκτωρ του Πανεπιστημίου της Ρώμης "La Sapienza"
Ενδοκρινολόγος-Διαβητολόγος Διδάκτωρ του Πανεπιστημίου της Χαϊδελβέργης
Ιατρός / Καθηγητής Μεταμοσχεύσεων Πανεπιστήμιο της Παβίας, Μιλάνο Ιταλίας. Ειδικός στην Αναισθησιολογία και Αναζωογόνηση, Ειδικός στην Επιστήμη της Διατροφής.
Ιατρός / Παθολόγος, με εξειδίκευση στην εσωτερική παθολογία στο πανεπιστήμιο της Παβίας, Μιλάνο Ιταλίας.
Παιδίατρος του Πανεπιστημίου της Βερόνα της Ιταλίας, με ειδίκευση στην παιδιατρική, στην αλλεργιολογία και παιδιατρική πνευμονολογία.
Κλινική Διατροφολόγος Πτυχιούχος του Πανεπιστημίου "Universita` degli Studi di MIlano" Γεν. Γραμματέας του European Institute of Nutritional Medicine
Μοριακή Βιολόγος, Μεταπτυχιακή Ειδίκευση MSc by Research in Biomedical Sciences, University of Edinburgh. Κάτοχος πιστοποίησης Μεταβολομικής και Διατροφικής Ιατρικής του Ευρωπαϊκού Ινστιτούτου Διατροφικής Ιατρικής, EINuM.
BSc Βiomedical Sciences UCL PhD.c. Nutritional Therapist, Κάτοχος τίτλου του European Institute of Nutritional Medicine, Κάτοχος τίτλου του Institute of Functional Medicine
Βιολόγος Διατροφολόγος, Πτυχιούχος του Πανεπιστημίου της Πάδοβας με μεταπτυχιακό στην εξελικτική βιολογία
Οικονομολόγος Υγείας-Στατιστικός ειδικευθείς στην εξατομικευμένη ιατρική, ερευνητικός συνεργάτης LabHEM (Πανεπιστήμιο Πειραιώς), επ. σύμβουλος Golden Helix Foundation, UK συνεργάτη του University of Oxford, UK
Βιολόγος Διατροφολόγος, Πτυχιούχος του Πανεπιστημίου της Πάδοβας, με εξειδίκευσή στην Βιολογία της Υγείας (Health Biology)
Διαιτολόγος-Διατροφολόγος Master Practitioner in Eating Disorders & Obesity. National Centre for Eating Disorders, London U.K.
Διαιτολόγος-Διατροφολόγος BSc Dietetics, Coventry University & MSc Human Nutrition with specialization in Clinical Nutrition, University of Glasgow
Δ/νση Προσωπικού και Διοίκησης
Διαιτολόγος - Διατροφολόγος Master Practitioner in Eating Disorders & Obestity. National Centre for Eating Disorders, London U.K. Ειδικός Αθλητικής Διατροφής, International Society of Sports Nutrition
Διατροφολόγος Master Practitioner in Eating Disorders and Obesity Κάτοχος τίτλου του European Institute of Nutritional Medicine

Επιστημονική Ομάδα

www.metabolomicmedicine.com Η Επιστημονική Ομάδα της Metabolomic Clinic αποτελείται από εξειδικευμένους κλινικούς ιατρούς που μοιράζονται μαζί σας την εμπειρία τους στην αιχμή της σύγχρονης ιατρικής. Δείτε τους όλους