Δημοφιλή Άρθρα

Δημοφιλή Άρθρα

Υπηρεσίες

Τι δεν λειτουργεί σωστά στη διατροφή της εποχής μας;

Τι δεν λειτουργεί σωστά στη διατροφή της εποχής μας;

Συνέντευξη του Δρ. Δημήτρη Τσουκαλά στο Ιταλικό περιοδικό «Salute Naturale» (μτφρ. «Φυσική Υγεία»)

Ο Δρ. Δημήτρης Τσουκαλάς, ο γιατρός ελληνικής καταγωγής που ειδικεύεται στις χρόνιες ασθένειες και τον μεταβολισμό, απαντάει με βεβαιότητα: σχεδόν τα πάντα.

Το πρόβλημα δεν έγκειται μόνο στην σύνθεση της διατροφής τη σημερινή εποχή -η οποία είναι συχνά υψηλή περιεκτικότητα σε λιπαρά και ζάχαρη- αλλά και στην προέλευση και την ποιότητα των τροφίμων οι οποίες είναι πλέον πολύ επεξεργασμένες και πολύ βιομηχανοποιημένες. Μπορεί να μην το αντιλαμβανόμαστε αμέσως, αλλά το γαστρεντερικό μας σύστημα και κατ’ επέκταση ο οργανισμός μας πληρώνουν άμεσα τις συνέπειες αυτής της διατροφής. Παρόλα αυτά, είναι εφικτό να αντιστρέψουμε ή/και να προλάβουμε αυτή την εξέλιξη, αρκεί η διατροφή μας να γίνει το πρώτο φάρμακο που θα χρησιμοποιήσουμε.


Salute Naturale: «Γιατί η υγεία ολόκληρου του οργανισμού εξαρτάται από το έντερο; »

Dr. Δ. Τσουκαλάς: «Το έντερο παίζει ένα σημαντικό ρόλο στη σχέση του οργανισμού μας με τον έξω κόσμο, καθώς λειτουργεί ως φίλτρο για ότι τρώμε. Το 80% του ανοσοποιητικού μας συστήματος είναι εδώ.
Στην πρώτη γραμμή άμυνας είναι τα βακτήρια του εντέρου που δεν επιτρέπουν την μόλυνση απο παθογόνους μικροοργανισμούς.
Η επόμενη άμυνα είναι ο βλεννογόνος, η οποία αποτελείται από ενα πυκνό δίκτυο κυττάρων συνδεδεμένο στενά μεταξύ τους. Η λειτουργία του είναι να επιτρέψει να περάσουν στο αίμα μόνο οι χρήσιμες ουσίες που έχουν επαρκώς υποστεί την πέψη.
Αν όμως τα βακτήρια του εντέρου δεν είναι επαρκή και ο βλεννογόνος αντιμετωπίζει φλεγμονή, εάν τα κύτταρα γίνονται «λιγότερο συμπαγή» και αφήνουν να περάσουν δυνητικά επιβλαβείς ουσίες, τότε εμφανίζονται αλλεργικές αντιδράσεις, κακουχίες και ασθένειες.»

Salute Naturale: «Ποιές είναι οι συνέπειες όταν αυτά τα «φίλτρα» δεν λειτουργούν; »

Dr. Δ. Τσουκαλάς: «Τα πιο κοινά συμπτώματα που μπορεί να παρουσιαστούν βραχυπρόθεσμα λόγω της δυσλειτουργίας του εντέρου, είναι η γαστρίτιδα, τα έλκη, η γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση, τα φουσκώματα και οι κολίτιδες. Επιπλέον, μπορεί να παρουσιαστούν άλλες πολύ κοινές χρόνιες φλεγμονώδεις παθήσεις, όπως η ελκώδης κολίτιδα και η νόσος Crohn. Επίσης, αν η φλεγμονή στο βλεννογόνο εμμένει, μπορεί να αναπτυχθούν αλλεργίες, δυσανεξίες και αυτοάνοσα νοσήματα. Μάλιστα, η γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση συχνά μπορεί να προκαλέσει αναπνευστικά προβλήματα όπως ρινίτιδα, βήχα, άσθμα.»

Salute Naturale: «Συχνά η διατροφή μας επηρεάζει την υγεία του εντέρου. Τι κάνουμε λάθος; »

Dr. Δ. Τσουκαλάς: «Σχεδόν τα πάντα! Η ιδανική τροφή είναι εκείνη που υπάρχει και καταναλώνεται στη φυσική της μορφή. Ωστόσο, στη διατροφή μας, επικρατούν κυρίως βιομηχανικά επεξεργασμένα τρόφιμα με προσθήκη ζάχαρης, ενισχυτικά γεύσης και χημικές ουσίες που κατα μια έννοια προκαλούν σύγχυση στο σώμα μας. Όσα περισσότερα επεξεργασμένα τρόφιμα τρώμε, τόσα περισσότερα θέλουμε να καταναλώνουμε και χάνουμε την αίσθηση του τι είναι υγιεινό και φυσικό.»

Salute Naturale: «Φυσική τροφή λοιπόν. Υπάρχει κάποια διατροφή καλύτερη από τις υπόλοιπες;»

Dr. Δ. Τσουκαλάς: «Όχι ακριβώς, δεν έχουμε όλοι τον ίδιο τρόπο πέψης της τροφής. Ας σκεφτούμε τρείς διατροφικές προσεγγίσεις: την πρωτεϊνική, την χορτοφαγική και την μεσογειακή διατροφή. Υπάρχουν χιλιάδες μελέτες υποστήριξης της καθεμιάς, επομένως ποιά είναι η καλύτερη; Εξαρτάται. Στις μελέτες μου παρατήρησα οτι καθένας έχει τα περισσότερα οφέλη όταν ακολουθεί μια εξατομικευμένη διατροφή, διαμορφωμένη σύμφωνα με τον μεταβολισμό του, με τα γενετικά χαρακτηριστικά του αλλά και με την τρέχουσα κατάσταση της υγείας του. Για παράδειγμα, κάποιοι μεταβολίζουν το κρέας χωρίς προβλήματα, ενώ άλλοι χρειάζονται ζωική πρωτείνη μόνο όταν βρίσκονται σε φάση ανάρρωσης.»

Salute Naturale: «Πώς είναι αυτό δυνατόν; »

Dr. Δ. Τσουκαλάς: «Η κατανομή των τροφίμων δεν ήταν ποτέ ομοιογενής στον κόσμο. Τα φρούτα και τα λαχανικά είναι απαραίτητα σε μια υγιεινή διατροφή. Ωστόσο, για παράδειγμα οι Εσκιμώοι ή οι φυλές της Αφρικής σε ερήμους προφανώς δεν έχουν τη δυνατότητα να τρώνε φρούτα και λαχανικά. Η διατροφή των ανθρώπων αυτών ως επί το πλείστον αποτελείται από προϊόντα ζωικής προέλευσης, αλλά -όπως δείχνουν οι μελέτες- δεν έχουν αρνητικές επιπτώσεις στην υγεία τους, καθώς είναι «γενετικά προγραμματισμένοι» να μεταβολίζουν σωστά λίπη και πρωτεΐνες, διότι αυτό είναι που τους προσφέρει το περιβάλλον τους. Κάθε πληθυσμός έχει τη δική του «σωστή διατροφή», ένα διαφορετικό γενετικό υλικό.»

Salute Naturale: «Υπάρχουν εξαιρέσεις; »
Dr. Δ. Τσουκαλάς:
«Το DNA, με το πέρασμα γενεών, ασφαλώς έχει υποστεί αλλοιώσεις. Δεν είναι δεδομένο ότι μια αμιγώς μεσογειακή διατροφή είναι η κατάλληλη διατροφή για κάποιον που έχει γεννηθεί στην Ιταλία, είναι όμως πιθανό. Για παράδειγμα, στις κλινικές μου στην Ελλάδα, την Ιταλία και την Ελβετία, το μεγαλύτερο μέρος των Ελλήνων και Ιταλών ασθενών που συναντώ έχει μεσογειακό μεταβολισμό μεικτού τύπου, ενώ το μεγαλύτερο μέρος των Ελβετών ασθενών έχει μεταβολισμό πρωτεϊνικού τύπου. Πράγματι στις ορεινές περιοχές της Ελβετίας η παραδοσιακή διατροφή περιλαμβάνει σημαντικές ποσότητες κρεάτων και γαλακτοκομικών, έτσι γενετικά αυτοί οι πληθυσμοί έχουν προσαρμοστεί ώστε να αφομοιώνουν μεγαλύτερο ποσοστό ζωικών προϊόντων χωρίς προβλήματα.»

Salute Naturale: «Όποια και αν είναι τα τρόφιμα είναι μια χαρά, οπότε...»
Dr. Δ. Τσουκαλάς:
«Όχι, πρέπει να δώσουμε ιδιαίτερη προσοχή στην ποιότητα και την προέλευση. Αν μια αγελάδα βόσκει ελεύθερα, το κρέας της (και το γάλα και το τυρί που παράγει) θα είναι καλύτερα και πιο υγιεινά για εμάς από τα αντίστοιχα προϊόντα μιας αγελάδας εκτροφής, που έχει πάρει ορμόνες και τρέφεται με ζωοτροφές. Το ίδιο ισχύει για τα ψάρια, τα λαχανικά. Μόνο τα φυσικά και ελεγχόμενης προέλευσης τρόφιμα είναι καλά για μας, επειδή έχουν υψηλή θρεπτική αξία.»

Salute Naturale: «Και όσο αφορά τη γλουτένη; »
Δρ. Δ. Τσουκαλάς:
«Η γλουτένη πράγματι προκαλεί φλεγμονή στο έντερο, στο παρελθόν όμως ο άνθρωπος λάμβανε περιορισμένες ποσότητες γλουτένης. Στη σύγχρονη εποχή όμως, πέρα από το γεγονός ότι καταναλώνουμε πολλά προϊόντα που περιέχουν γλουτένη -ακόμη και ως πρόσθετο- χρησιμοποιούμε ως πρώτη ύλη υβριδικά δημητριακά, που επιλέγονται για να είναι πιο πλούσια σε πρωτείνη, από τα οποία στη συνέχεια προκύπτει περισσότερη γλουτένη. Επίσης, παλαιότερα το αλεύρι προέκυπτε από την πέτρα άλεσης και το τελικό προιόν ήταν πραγματικά ολικής άλεσης. Η ζύμη ήταν προϊόν ζύμωσης έπειτα από πολλές ώρες. Η παρουσία ινών και η μακρά ζύμωση περιόριζε το ποσοστό της γλουτένης. Σήμερα η ζύμωση διαρκεί πολύ λίγο και στη διαδικασία διύλισης οι ίνες εξαιρούνται εντελώς: απομένει μόνο το άμυλο. Το ψωμί και τα ζυμαρικά που παράγονταν πριν από πενήντα χρόνια δεν έχουν καμία σχέση με το ψωμί και τα ζυμαρικά που παράγονται στη σημερινή εποχή.»

Salute Naturale: «Ξεκινώντας μια σωστή διατροφή πόσο χρονικό διάστημα χρειάζεται για να «επιδιορθωθεί η ζημιά»; »
Dr. Δ. Τσουκαλάς:
«Τα πρώτα συμπτώματα φεύγουν τον πρώτο μήνα. Χρειάζονται έξι μήνες για να έχουμε ουσιαστική βελτίωση και τουλάχιστον ένα έτος για να σταθεροποιήσουμε τη χλωρίδα του εντέρου. Πρέπει να υπάρχει επομένως, μια πραγματική αλλαγή του τρόπου ζωής μας. Δε γίνεται να καταφεύγουμε σε επιδιορθώσεις κάθε τόσο. Το θετικό είναι οτι όσο αλλάζουμε διατροφή, τόσο περισσότερο καταλαβαίνουμε τι χρειάζεται το σώμα μας για να έχει ευεξία. Αν μια φορά στο τόσο ξεφεύγουμε δεν υπάρχει πρόβλημα, δεν χρειάζεται να είμαστε φανατικοί. Αλλά δε γίνεται να τρεφόμαστε ανθυγιεινά κάθε μέρα και να είμαστε καλά, είναι αδύνατο.»

Αντιβιοτική θεραπεία; Μετά θα πρέπει να επαναφέρουμε την βακτηριακή χλωρίδα του εντέρου μας
Άλλοι παράγοντες, εκτός της ανθυγιεινής διατροφής, που διαταράσσουν την εντερική υγεία, είναι τα αντιβιοτικά. Σίγουρα είναι χρήσιμα, όμως έχουν σημαντική επίπτωση στο έντερο, επειδή αλλοιώνουν τη βακτηριακή χλωρίδα. Αυτή η αλλοίωση προκύπτει μετά από κάθε θεραπεία με αντιβιοτικά, ακόμη και αν πρόκειται για βραχυπρόθεσμη και αναγκαία. Εννοείται πως και η κατάχρηση φαρμάκων -που χρησιμοποιούνται σήμερα αδιακρίτως- στο πρώτο σημάδι των συμπτωμάτων, καθιστά το πρόβλημα ακόμη πιο βαθύ και δύσκολο να επιλυθεί. Η κατεστραμμένη βακτηριακή χλωρίδα δεν επανέρχεται όπως πριν, αν δεν προβούμε σε συγκεκριμένες υγιεινές επιλογές, επισημαίνει ο Δρ. Δ. Τσουκαλάς. Ειδικά μετά από μια αντιβιοτική θεραπεία, είναι σημαντικό να ακολουθηθεί μια σωστή διατροφή και να εξισορροπήσουν τα προβιοτικά στον οργανισμό μας με συμπληρώματα ή με τροφές που έχουν υποστεί ζύμωση, όπως το γιαούρτι. Αλλά όχι τα γιαούρτια που βρίσκονται στα περισσότερα σούπερ μάρκετ, τα οποία έχουν περιορισμένη δράση.

Προβιοτικά και συμπληρώματα: τι είναι και πότε χρειάζονται
Το σωστό είναι να καταναλώνουμε όσο το δυνατόν λιγότερο επεξεργασμένες τροφές, επιλέγοντας φυσικές τροφές. Αλλά όσο και να διορθώσουμε την διατροφή μας, για να φτάσουμε τον οργανισμό μας σε ιδανικό επίπεδο είναι απαραίτητο να λαμβάνουμε συμπληρώματα διατροφής, καθώς, εξηγεί ο Δρ. Δ. Τσουκαλάς,  ο τρόπος ζωής μας και το περιβάλλον είναι ριζικά διαφορετικά από ότι στο παρελθόν, επομένως δεν είναι δεδομένο ότι ο οργανισμός μας θα πάρει ότι χρειάζεται από τις τροφές που έχουμε σήμερα στη διάθεσή μας. «Είμαστε από τους λίγους ζώντες οργανισμούς του πλανήτη που δε παράγουν Βιταμίνη C», σημειώνει ο Δρ. Δ. Τσουκαλάς, «πρέπει απαραίτητα να την προσλάβουμε μέσω της διατροφής. Σίγουρα οι πρωτόγονοι δεν είχαν ελλείψεις της εν λόγω ουσίας: βρίσκανε μια συγκεκριμένη ποσότητα σε οτιδήποτε έτρωγαν. Από τη μία πλευρά είχαν μεγαλύτερη διαθεσιμότητα αντιοξειδωτικών, όπως η βιταμίνη C, από την άλλη μια χαμηλή έκθεση σε οξειδωτικούς παράγοντες. Σήμερα η αναλογία αντιστρέφεται: είμαστε εκτεθειμένοι σε πολλούς παράγοντες που προάγουν την οξείδωση (όπως το άγχος, οι τοξίνες, η ρύπανση) και αγωνιζόμαστε για να καλύψουμε τις ανάγκες των αντιοξειδωτικών. Πιστεύω λοιπόν ότι ορισμένα συμπληρώματα είναι απαραίτητα όπως οι βιταμίνες C και D, ακόμη και τα προβιοτικά, ειδικά αν δε συνηθίζετε να καταναλώνετε τροφές που έχουν υποστεί ζύμωση. Κάποτε η κατανάλωση τέτοιων προϊόντων ήταν κάτι το συνηθισμένο, αλλά σήμερα κανείς δεν έχει χρόνο”. 





Ειδικός Γενικός Οικογενειακός Ιατρός Διδάκτωρ Πανεπιστημίου "Universita` degli Studi di Napoli, Federico II" Πρόεδρος του European Institute of Nutritional Medicine
Ειδική Παθολόγος Διδάκτωρ του Πανεπιστημίου "Universita` degli Studi di Napoli Federico II"
Ειδικός Γενικός Οικογενειακός Ιατρός Μέλος του European Institute of Nutritional Medicine
Ειδικός Γενικός Ιατρός. Μέλος του European institute of nutritional medicine
Κλινική Διατροφολόγος Πτυχιούχος του Πανεπιστημίου "Universita` degli Studi di MIlano" Γεν. Γραμματέας του European Institute of Nutritional Medicine
Διαιτολόγος-Διατροφολόγος Master Practitioner in Eating Disorders & Obesity. National Centre for Eating Disorders, London U.K.
Διαιτολόγος-Διατροφολόγος Master Practitioner in Eating Disorders & Obesity. National Centre for Eating Disorders, London U.K.
Υπεύθυνη γραμματείας και εξυπηρέτησης κοινού
Νοσηλεύτρια Απόφοιτη Νοσηλευτικής Health Coach I.T.
Τεχνολόγος εργαστηριακών εξετάσεων
Διαιτολόγος - Διατροφολόγος Master Practitioner in Eating Disorders & Obestity. National Centre for Eating Disorders, London U.K. Ειδικός Αθλητικής Διατροφής, International Society of Sports Nutrition
Διατροφολόγος Master Practitioner in Eating Disorders and Obesity Κάτοχος τίτλου του European Institute of Nutritional Medicine

Επιστημονική Ομάδα

www.metabolomicmedicine.com

Η Επιστημονική Ομάδα της Metabolomic Clinic αποτελείται από εξειδικευμένους κλινικούς ιατρούς που μοιράζονται μαζί σας την εμπειρία τους στην αιχμή της σύγχρονης ιατρικής. 

Δείτε τους όλους

Επιστημονική Ομάδα

www.metabolomicmedicine.com

Η Επιστημονική Ομάδα της Metabolomic Clinic αποτελείται από εξειδικευμένους κλινικούς ιατρούς που μοιράζονται μαζί σας την εμπειρία τους στην αιχμή της σύγχρονης ιατρικής. 

Ειδικός Γενικός Οικογενειακός Ιατρός Διδάκτωρ Πανεπιστημίου "Universita` degli Studi di Napoli, Federico II" Πρόεδρος του European Institute of Nutritional Medicine
Ειδική Παθολόγος Διδάκτωρ του Πανεπιστημίου "Universita` degli Studi di Napoli Federico II"
Ειδικός Γενικός Οικογενειακός Ιατρός Μέλος του European Institute of Nutritional Medicine
Ειδικός Γενικός Ιατρός. Μέλος του European institute of nutritional medicine
Κλινική Διατροφολόγος Πτυχιούχος του Πανεπιστημίου "Universita` degli Studi di MIlano" Γεν. Γραμματέας του European Institute of Nutritional Medicine
Διαιτολόγος-Διατροφολόγος Master Practitioner in Eating Disorders & Obesity. National Centre for Eating Disorders, London U.K.
Διαιτολόγος-Διατροφολόγος Master Practitioner in Eating Disorders & Obesity. National Centre for Eating Disorders, London U.K.
Υπεύθυνη γραμματείας και εξυπηρέτησης κοινού
Νοσηλεύτρια Απόφοιτη Νοσηλευτικής Health Coach I.T.
Τεχνολόγος εργαστηριακών εξετάσεων
Διαιτολόγος - Διατροφολόγος Master Practitioner in Eating Disorders & Obestity. National Centre for Eating Disorders, London U.K. Ειδικός Αθλητικής Διατροφής, International Society of Sports Nutrition
Διατροφολόγος Master Practitioner in Eating Disorders and Obesity Κάτοχος τίτλου του European Institute of Nutritional Medicine
Δείτε τους όλους